✅ Nội dung được rà soát chuyên môn bởi Ban biên tập Thuế — Kế toán Cú Kiểm Toán ⏱️ 11 phút đọc · 2135 từ Giới Thiệu: Đừng Ngủ Quên Với Luật Thuế TNCN Mới Đúng vậy. Từ ngày 01/7/2026 , Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) số 109/2025/QH15 sẽ chính thức có hiệu lực. Đây là cuộc cách mạng lớn đầu tiên về thuế TNCN sau hơn một thập kỷ, tác động trực tiếp đến hàng triệu cá nhân và hộ kinh doanh tại Việt Nam. Cú Kiểm Toán biết rõ, nhiều người vẫn đang loay hoay tìm hiểu những thay đổi này, đặc biệt là cá…
✅ Nội dung được rà soát chuyên môn bởi Ban biên tập Thuế — Kế toán Cú Kiểm Toán
Giới Thiệu: Đừng Ngủ Quên Với Luật Thuế TNCN Mới
Đúng vậy. Từ ngày 01/7/2026, Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) số 109/2025/QH15 sẽ chính thức có hiệu lực. Đây là cuộc cách mạng lớn đầu tiên về thuế TNCN sau hơn một thập kỷ, tác động trực tiếp đến hàng triệu cá nhân và hộ kinh doanh tại Việt Nam. Cú Kiểm Toán biết rõ, nhiều người vẫn đang loay hoay tìm hiểu những thay đổi này, đặc biệt là cách chúng ảnh hưởng đến túi tiền của mình.
Tại sao bạn cần quan tâm? Đơn giản thôi. Luật mới không chỉ điều chỉnh biểu thuế mà còn mở rộng diện chịu thuế, đồng thời đưa ra nhiều ưu đãi quan trọng. Nếu không nắm rõ, bạn có thể bỏ lỡ cơ hội tiết kiệm hoặc đối mặt với rủi ro kê khai sai. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt vẫn là gánh nặng, với giá xăng RON 95 tại Việt Nam là 24.154 VND/lít (thấp hơn đáng kể so với Singapore 49.125 VND/lít hay Thái Lan 34.151 VND/lít, theo dữ liệu Cú Thông Thái ngày 29/05/2026), việc tối ưu thuế TNCN càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Bài viết này, dựa trên những phân tích sâu sắc từ Luật 109/2025/QH15 và dự thảo nghị định hướng dẫn, sẽ chỉ ra 5 điểm mấu chốt bạn cần biết. Chúng tôi sẽ soi kỹ từng con số, đưa ra ví dụ cụ thể để bạn thấy rõ tác động và cách chuẩn bị tốt nhất. Mục tiêu là giúp bạn sẵn sàng cho những thay đổi sắp tới, đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ thuế của mình.
1. Thay Đổi Lớn Cho Hộ Kinh Doanh: Ngưỡng Doanh Thu & Chi Phí Hợp Lệ
Đây có lẽ là điểm sáng nhất cho hàng trăm nghìn hộ kinh doanh nhỏ tại Việt Nam. Luật 109/2025/QH15 đã chính thức nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế lên 500 triệu đồng/năm cho hộ và cá nhân kinh doanh. Trước đây, ngưỡng phổ biến chỉ là 200 triệu đồng/năm, khiến nhiều hộ nhỏ ở các quận vùng ven TP.HCM hay Hà Nội vẫn phải nộp thuế dù lợi nhuận thực tế không cao.
Điều này có nghĩa là, từ kỳ tính thuế 2026, chỉ những hộ có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm mới bước vào diện chịu thuế TNCN. Sự thay đổi này giảm đáng kể gánh nặng cho các hộ kinh doanh truyền thống như tiệm tạp hóa, quán ăn gia đình, hoặc các dịch vụ nhỏ lẻ.
Điểm đột phá tiếp theo là việc cho phép hộ/cá nhân kinh doanh được trừ chi phí hợp lệ trước khi tính thuế. Cơ chế này tương tự cách tính thuế của doanh nghiệp, khuyến khích sự minh bạch trong sổ sách và hóa đơn. Chi phí hợp lệ bao gồm thuê mặt bằng, lương nhân viên, khấu hao máy móc. Việc này giúp họ phản ánh đúng hơn thu nhập thực tế, thay vì bị đánh thuế khoán trên doanh thu như trước đây.
🦉 Cú nhận xét: Đây là bước tiến lớn, giúp các hộ kinh doanh nhỏ giảm áp lực tài chính và khuyến khích họ chuyển dịch sang mô hình kinh doanh bài bản, minh bạch hơn. Nó cũng giúp thu hút các giao dịch có hóa đơn, thúc đẩy thương mại chính thức.
Luật cũng phân tầng thuế suất rõ ràng hơn cho hộ/cá nhân kinh doanh:
Khoảng Doanh Thu/Năm
Thuế Suất Áp Dụng
Trên 500 triệu – 3 tỷ đồng
Áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần
Trên 3 tỷ – 50 tỷ đồng
17% trên thu nhập
Trên 50 tỷ đồng
20% trên thu nhập
Thu nhập từ cho thuê BĐS
5% trên thu nhập
Đối với thu nhập từ cho thuê bất động sản, mức thuế suất 5% trên thu nhập sẽ áp dụng. Đây là thông tin quan trọng cho những người có thu nhập từ việc cho thuê nhà, căn hộ tại các thành phố lớn như TP.HCM hay Hà Nội.
2. Biểu Thuế Lũy Tiến Tiền Lương & Giảm Trừ Gia Cảnh: Giảm Gánh Nặng
Biểu thuế lũy tiến đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công cũng có sự điều chỉnh quan trọng. Số bậc thuế được giảm từ 7 bậc xuống còn 5 bậc. Mục tiêu của việc này là giảm tình trạng người lao động bị "nhảy bậc sốc" khi mức lương tăng nhẹ, từ đó khuyến khích người lao động không né tránh tăng lương vì sợ phải nộp thuế cao hơn.
Cùng với đó, dự thảo nghị định hướng dẫn Luật 109/2025/QH15 còn đề xuất tăng mức giảm trừ gia cảnh. Mức giảm trừ cho bản thân được dự kiến lên khoảng 15,5 triệu đồng/tháng, và cho mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng (Theo EY Việt Nam). Nếu những con số này được giữ nguyên, nhiều người làm công ăn lương có thu nhập trung bình ở đô thị sẽ được hưởng lợi lớn.
🦉 Cú nhận xét: Với mức giảm trừ mới, một người có thu nhập 22–25 triệu đồng/tháng và một con nhỏ ở Hà Nội hoặc TP.HCM sẽ gần như không phải đóng thuế, hoặc đóng rất ít. Bạn có thể kiểm tra mức giảm trừ gia cảnh mới nhất tại đây để xem mình được giảm bao nhiêu.
Điều này không chỉ giúp người lao động giữ lại nhiều thu nhập hơn mà còn thúc đẩy chi tiêu, đầu tư cá nhân vào các lĩnh vực như giáo dục, y tế. Sự điều chỉnh này thể hiện định hướng chính sách muốn gắn cải cách thuế với an sinh xã hội, giảm áp lực cho người dân.
3. Mở Rộng Diện Chịu Thuế: Thương Mại Điện Tử & Tài Sản Số
Kỷ nguyên số mang lại tiện ích, nhưng cũng đặt ra thách thức cho công tác quản lý thuế. Luật 109/2025/QH15 đã bổ sung nhiều khoản thu nhập mới vào diện chịu thuế, đặc biệt là từ các hoạt động trên nền tảng số. Điều này bao gồm thu nhập từ kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh trên các nền tảng số như Facebook, TikTok Shop, hay các sàn thương mại điện tử.
Không chỉ dừng lại ở đó, thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số và tài sản ảo cũng được đưa vào diện chịu thuế. Điều này bao gồm chuyển nhượng tài sản số, tên miền ".vn", chuyển nhượng vàng miếng, tín chỉ carbon, và cả biển số xe trúng đấu giá. Đây là động thái kịp thời của nhà nước nhằm bắt kịp với sự phát triển của nền kinh tế số.
Trước đây, "vùng xám" về thuế đối với người bán hàng online hay các KOL, creator rất lớn. Giờ đây, mọi giao dịch, doanh thu ghi nhận qua tài khoản ngân hàng, ví điện tử sẽ gắn chặt với nghĩa vụ kê khai. Tuy nhiên, tin tốt là các chi phí hợp lệ như quảng cáo, vận chuyển, kho bãi… đều có thể được trừ nếu có chứng từ đầy đủ. Điều này tạo ra một sân chơi công bằng hơn giữa kinh doanh online và các cửa hàng truyền thống.
4. Ưu Đãi Đặc Biệt Cho Nhân Lực Công Nghệ Cao
Để khuyến khích phát triển các ngành nghề mũi nhọn, Luật 109/2025/QH15 dành ưu đãi lớn cho nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao, và nhân lực công nghệ cao tham gia nghiên cứu – phát triển (R&D). Họ sẽ được miễn thuế thu nhập cá nhân trong 5 năm đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Dự thảo nghị định hướng dẫn còn làm rõ thêm: toàn bộ tiền lương làm thêm giờ, làm ban đêm theo quy định sẽ được miễn thuế. Thậm chí, tiền lương cho những ngày không nghỉ phép theo luật cũng được hưởng ưu đãi này. Đây là chính sách thu hút nhân tài quan trọng, đặc biệt tại các khu công nghệ cao như Hòa Lạc (Hà Nội) hay khu công nghệ cao TP.HCM.
Những ưu đãi này giúp các doanh nghiệp FDI và các tập đoàn công nghệ lớn dễ dàng hơn trong việc tuyển dụng và giữ chân nhân tài, giảm chi phí nhân công sau thuế. Đồng thời, nó cũng là động lực để người lao động không ngừng nâng cao trình độ, hướng tới các lĩnh vực có giá trị cao.
5. Dữ Liệu, Xu Hướng & Tác Động Thị Trường
Những thay đổi trong Luật 109/2025/QH15 không chỉ là điều chỉnh kỹ thuật mà còn phản ánh xu hướng phát triển kinh tế và xã hội của Việt Nam. Với việc mở rộng cơ chế giảm trừ chi phí y tế và giáo dục trong dự thảo nghị định, người nộp thuế có thể được giảm trừ đáng kể. Các báo cáo tư vấn thuế cho thấy, chi phí y tế có thể được giảm trừ khoảng 20–23 triệu đồng/năm và chi phí giáo dục 21–24 triệu đồng/năm, nếu có hóa đơn hợp lệ.
Khoản Giảm Trừ
Mức Ước Tính (năm)
Chi phí y tế (có hóa đơn)
20 – 23 triệu đồng
Chi phí giáo dục (có hóa đơn)
21 – 24 triệu đồng
Giảm trừ bản thân (tháng)
15,5 triệu đồng
Giảm trừ người phụ thuộc (tháng)
6,2 triệu đồng
Kết hợp những ưu đãi này với biểu thuế 5 bậc, nhiều chuyên gia dự báo tỷ lệ người lao động thu nhập trung bình ở đô thị rơi vào bậc thuế cao sẽ giảm mạnh. Mặc dù ngân sách nhà nước có thể giảm thu từ nhóm này, nhưng việc mở rộng cơ sở thu thuế sang thương mại điện tử, tài sản số và nhà đầu tư cá nhân được kỳ vọng sẽ bù đắp phần lớn.
Sự chuyển đổi này cũng khuyến khích các cá nhân và hộ kinh doanh minh bạch hóa hoạt động, đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số trong quản lý thuế. Điều này tạo tiền đề cho một hệ thống thuế công bằng, hiệu quả và hiện đại hơn.
Bài Học Cho Người Nộp Thuế: 3 Mẹo Tiết Kiệm Thuế Hợp Pháp
Để không bị động trước Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, bạn cần chủ động ngay từ bây giờ. Dưới đây là 3 mẹo tiết kiệm thuế thông minh mà Cú Kiểm Toán khuyên bạn:
• Minh bạch hóa chi phí và lưu giữ chứng từ: Đối với hộ kinh doanh và người bán hàng online, việc được trừ chi phí hợp lệ là cơ hội vàng. Hãy bắt đầu từ bây giờ việc ghi chép, thu thập hóa đơn cho mọi khoản chi liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh. Đây là chìa khóa để giảm thu nhập chịu thuế hợp pháp.
• Kiểm tra và tối ưu giảm trừ gia cảnh: Với mức giảm trừ bản thân và người phụ thuộc được điều chỉnh, bạn cần rà soát lại thông tin của mình. Đảm bảo mọi người phụ thuộc hợp lệ đều được đăng ký đầy đủ. Hãy sử dụng công cụ tính giảm trừ gia cảnh của Cú Thông Thái để không bỏ lỡ bất kỳ khoản nào.
• Nắm bắt cơ hội từ các chính sách ưu đãi: Nếu bạn là nhân lực công nghệ cao hoặc có thu nhập từ các lĩnh vực được khuyến khích, hãy tìm hiểu kỹ các điều kiện miễn giảm thuế. Đừng ngần ngại liên hệ các cơ quan thuế hoặc chuyên gia để được tư vấn chi tiết, đảm bảo bạn tận dụng tối đa lợi ích mà luật mới mang lại.
Kết Luận: Sẵn Sàng Cho Tương Lai Thuế Việt Nam
Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 là một bước ngoặt quan trọng, thể hiện sự nỗ lực của Việt Nam trong việc xây dựng một hệ thống thuế hiện đại, công bằng và khuyến khích phát triển kinh tế số. Từ việc nâng ngưỡng cho hộ kinh doanh, điều chỉnh biểu thuế lũy tiến, đến việc siết chặt và ưu đãi các nguồn thu nhập mới, mọi thay đổi đều hướng đến mục tiêu dài hạn.
Thay vì lo lắng, hãy xem đây là cơ hội để bạn sắp xếp lại tài chính cá nhân và hoạt động kinh doanh một cách khoa học hơn. Hãy chủ động cập nhật thông tin, chuẩn bị chứng từ và tận dụng các công cụ hỗ trợ để tối ưu nghĩa vụ thuế của mình. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ hôm nay sẽ giúp bạn vững vàng hơn trong tương lai.
Ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh tăng lên 500 triệu đồng/năm, đồng thời được trừ chi phí hợp lệ trước khi tính thuế.
2
Biểu thuế TNCN tiền lương, tiền công giảm từ 7 xuống 5 bậc, kết hợp với mức giảm trừ gia cảnh bản thân dự kiến 15,5 triệu/tháng và người phụ thuộc 6,2 triệu/tháng giúp nhiều người lao động giảm thuế.
3
Thu nhập từ thương mại điện tử, tài sản số (vàng miếng, tên miền, biển số xe trúng đấu giá) chính thức chịu thuế TNCN, nhưng được tính toán dựa trên thu nhập ròng (sau khi trừ chi phí).
4
Nhân lực công nghệ cao và R&D được miễn thuế TNCN trong 5 năm, cùng các ưu đãi cho lương làm thêm giờ, làm ban đêm.
5
Chủ động lưu trữ hóa đơn, chứng từ chi phí, cập nhật thông tin người phụ thuộc và sử dụng công cụ tính thuế để tối ưu nghĩa vụ thuế của mình.
🧮 Cú Kiểm Toán khuyên
Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn
📋 Ví Dụ Thực Tế 1
Lê Thị Lan, 32 tuổi, Kế toán ở Quận 7, TP.HCM.
💰 Thu nhập: 18tr/tháng · 1 con 4t, chồng không đi làm
Chị Lan, một kế toán 32 tuổi ở Quận 7, TP.HCM, với mức lương 18 triệu đồng/tháng. Chồng chị đang thất nghiệp, một mình chị nuôi con 4 tuổi. Theo quy định cũ, với mức giảm trừ gia cảnh bản thân 11 triệu và người phụ thuộc 4,4 triệu, chị có thể vẫn phải đóng một khoản thuế TNCN nhỏ. Khi Luật 109/2025/QH15 sắp có hiệu lực, chị Lan lo lắng liệu gánh nặng thuế có tăng lên không. Chị quyết định truy cập công cụ tính Thuế TNCN của Cú Thông Thái. Sau khi nhập các thông tin thu nhập và người phụ thuộc, chị bất ngờ nhận thấy với mức giảm trừ bản thân dự kiến 15,5 triệu và người phụ thuộc 6,2 triệu, tổng giảm trừ của chị là 21,7 triệu đồng/tháng (15,5 + 6,2). Thu nhập tính thuế của chị Lan bây giờ là 0 (18 triệu - 21,7 triệu), đồng nghĩa chị không phải nộp thuế TNCN. Điều này giúp chị Lan tiết kiệm được một khoản đáng kể, giảm bớt gánh nặng chi phí sinh hoạt hàng tháng cho gia đình, đặc biệt trong giai đoạn chồng chị đang tìm việc.
Anh Khoa, 45 tuổi, là chủ một shop bán quần áo online trên TikTok Shop ở Cầu Giấy, Hà Nội. Doanh thu của shop đạt khoảng 1,2 tỷ đồng/năm. Trước đây, anh Khoa gặp khó khăn trong việc kê khai thuế vì không rõ cơ chế áp dụng cho người kinh doanh online, thường chỉ được tính theo tỷ lệ trên doanh thu khoán. Với Luật 109/2025/QH15, anh biết rằng thu nhập từ thương mại điện tử sẽ bị siết chặt quản lý, nhưng cũng có cơ hội được trừ chi phí. Anh đã thử dùng công cụ Thuế Bán Online 2026 của Cú Thông Thái. Anh nhập doanh thu 1,2 tỷ đồng/năm và các chi phí hợp lệ như nhập hàng, quảng cáo, vận chuyển lên tới 800 triệu đồng/năm. Công cụ nhanh chóng chỉ ra rằng anh chỉ phải chịu thuế trên thu nhập chịu thuế là 400 triệu đồng/năm. Mặc dù vẫn phải nộp thuế, nhưng việc được trừ chi phí hợp lệ đã giúp anh Khoa giảm đáng kể số thuế phải nộp so với ước tính ban đầu dựa trên doanh thu. Anh nhận ra tầm quan trọng của việc lưu trữ hóa đơn và minh bạch tài chính.
❓ Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)
❓ Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 có hiệu lực từ khi nào?
Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Tuy nhiên, các quy định về thu nhập từ kinh doanh sẽ áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.
❓ Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm có phải nộp thuế TNCN không?
Từ kỳ tính thuế 2026, các hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh dưới 500 triệu đồng/năm sẽ không phải nộp thuế TNCN. Đây là điểm mới quan trọng nhằm giảm gánh nặng cho các hộ kinh doanh nhỏ.
❓ Mức giảm trừ gia cảnh mới theo dự thảo nghị định là bao nhiêu?
Theo dự thảo nghị định hướng dẫn, mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế được đề xuất là 15,5 triệu đồng/tháng, và cho mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng. Những con số này có thể điều chỉnh khi nghị định chính thức được ban hành.
❓ Thu nhập từ bán hàng online có phải chịu thuế không?
Có. Luật 109/2025/QH15 đã bổ sung thu nhập từ kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số vào diện chịu thuế TNCN. Tuy nhiên, bạn được phép trừ các chi phí hợp lệ liên quan trước khi tính thuế.
✅ Nội dung được rà soát chuyên môn bởi Ban biên tập Thuế — Kế toán Cú Kiểm Toán ⏱️ 11 phút đọc · 2135 từ Giới Thiệu: Đừng Ngủ Quên Với Luật Thuế TNCN Mới Đúng vậy. Từ ngày 01/7/2026 , Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) số 109/2025/QH15 sẽ chính thức có hiệu lực. Đây là cuộc cách mạng lớn đầu tiên về thuế TNCN sau hơn một thập kỷ, tác động trực tiếp đến hàng triệu cá nhân và hộ kinh doanh tại Việt Nam. Cú Kiểm Toán biết rõ, nhiều người vẫn đang loay hoay tìm hiểu những thay đổi này, đặc biệt là cá…
✅ Nội dung được rà soát chuyên môn bởi Ban biên tập Thuế — Kế toán Cú Kiểm Toán
Giới Thiệu: Đừng Ngủ Quên Với Luật Thuế TNCN Mới
Đúng vậy. Từ ngày 01/7/2026, Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) số 109/2025/QH15 sẽ chính thức có hiệu lực. Đây là cuộc cách mạng lớn đầu tiên về thuế TNCN sau hơn một thập kỷ, tác động trực tiếp đến hàng triệu cá nhân và hộ kinh doanh tại Việt Nam. Cú Kiểm Toán biết rõ, nhiều người vẫn đang loay hoay tìm hiểu những thay đổi này, đặc biệt là cách chúng ảnh hưởng đến túi tiền của mình.
Tại sao bạn cần quan tâm? Đơn giản thôi. Luật mới không chỉ điều chỉnh biểu thuế mà còn mở rộng diện chịu thuế, đồng thời đưa ra nhiều ưu đãi quan trọng. Nếu không nắm rõ, bạn có thể bỏ lỡ cơ hội tiết kiệm hoặc đối mặt với rủi ro kê khai sai. Trong bối cảnh chi phí sinh hoạt vẫn là gánh nặng, với giá xăng RON 95 tại Việt Nam là 24.154 VND/lít (thấp hơn đáng kể so với Singapore 49.125 VND/lít hay Thái Lan 34.151 VND/lít, theo dữ liệu Cú Thông Thái ngày 29/05/2026), việc tối ưu thuế TNCN càng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.
Bài viết này, dựa trên những phân tích sâu sắc từ Luật 109/2025/QH15 và dự thảo nghị định hướng dẫn, sẽ chỉ ra 5 điểm mấu chốt bạn cần biết. Chúng tôi sẽ soi kỹ từng con số, đưa ra ví dụ cụ thể để bạn thấy rõ tác động và cách chuẩn bị tốt nhất. Mục tiêu là giúp bạn sẵn sàng cho những thay đổi sắp tới, đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ thuế của mình.
1. Thay Đổi Lớn Cho Hộ Kinh Doanh: Ngưỡng Doanh Thu & Chi Phí Hợp Lệ
Đây có lẽ là điểm sáng nhất cho hàng trăm nghìn hộ kinh doanh nhỏ tại Việt Nam. Luật 109/2025/QH15 đã chính thức nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế lên 500 triệu đồng/năm cho hộ và cá nhân kinh doanh. Trước đây, ngưỡng phổ biến chỉ là 200 triệu đồng/năm, khiến nhiều hộ nhỏ ở các quận vùng ven TP.HCM hay Hà Nội vẫn phải nộp thuế dù lợi nhuận thực tế không cao.
Điều này có nghĩa là, từ kỳ tính thuế 2026, chỉ những hộ có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm mới bước vào diện chịu thuế TNCN. Sự thay đổi này giảm đáng kể gánh nặng cho các hộ kinh doanh truyền thống như tiệm tạp hóa, quán ăn gia đình, hoặc các dịch vụ nhỏ lẻ.
Điểm đột phá tiếp theo là việc cho phép hộ/cá nhân kinh doanh được trừ chi phí hợp lệ trước khi tính thuế. Cơ chế này tương tự cách tính thuế của doanh nghiệp, khuyến khích sự minh bạch trong sổ sách và hóa đơn. Chi phí hợp lệ bao gồm thuê mặt bằng, lương nhân viên, khấu hao máy móc. Việc này giúp họ phản ánh đúng hơn thu nhập thực tế, thay vì bị đánh thuế khoán trên doanh thu như trước đây.
🦉 Cú nhận xét: Đây là bước tiến lớn, giúp các hộ kinh doanh nhỏ giảm áp lực tài chính và khuyến khích họ chuyển dịch sang mô hình kinh doanh bài bản, minh bạch hơn. Nó cũng giúp thu hút các giao dịch có hóa đơn, thúc đẩy thương mại chính thức.
Luật cũng phân tầng thuế suất rõ ràng hơn cho hộ/cá nhân kinh doanh:
Khoảng Doanh Thu/Năm
Thuế Suất Áp Dụng
Trên 500 triệu – 3 tỷ đồng
Áp dụng biểu thuế lũy tiến từng phần
Trên 3 tỷ – 50 tỷ đồng
17% trên thu nhập
Trên 50 tỷ đồng
20% trên thu nhập
Thu nhập từ cho thuê BĐS
5% trên thu nhập
Đối với thu nhập từ cho thuê bất động sản, mức thuế suất 5% trên thu nhập sẽ áp dụng. Đây là thông tin quan trọng cho những người có thu nhập từ việc cho thuê nhà, căn hộ tại các thành phố lớn như TP.HCM hay Hà Nội.
2. Biểu Thuế Lũy Tiến Tiền Lương & Giảm Trừ Gia Cảnh: Giảm Gánh Nặng
Biểu thuế lũy tiến đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công cũng có sự điều chỉnh quan trọng. Số bậc thuế được giảm từ 7 bậc xuống còn 5 bậc. Mục tiêu của việc này là giảm tình trạng người lao động bị "nhảy bậc sốc" khi mức lương tăng nhẹ, từ đó khuyến khích người lao động không né tránh tăng lương vì sợ phải nộp thuế cao hơn.
Cùng với đó, dự thảo nghị định hướng dẫn Luật 109/2025/QH15 còn đề xuất tăng mức giảm trừ gia cảnh. Mức giảm trừ cho bản thân được dự kiến lên khoảng 15,5 triệu đồng/tháng, và cho mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng (Theo EY Việt Nam). Nếu những con số này được giữ nguyên, nhiều người làm công ăn lương có thu nhập trung bình ở đô thị sẽ được hưởng lợi lớn.
🦉 Cú nhận xét: Với mức giảm trừ mới, một người có thu nhập 22–25 triệu đồng/tháng và một con nhỏ ở Hà Nội hoặc TP.HCM sẽ gần như không phải đóng thuế, hoặc đóng rất ít. Bạn có thể kiểm tra mức giảm trừ gia cảnh mới nhất tại đây để xem mình được giảm bao nhiêu.
Điều này không chỉ giúp người lao động giữ lại nhiều thu nhập hơn mà còn thúc đẩy chi tiêu, đầu tư cá nhân vào các lĩnh vực như giáo dục, y tế. Sự điều chỉnh này thể hiện định hướng chính sách muốn gắn cải cách thuế với an sinh xã hội, giảm áp lực cho người dân.
3. Mở Rộng Diện Chịu Thuế: Thương Mại Điện Tử & Tài Sản Số
Kỷ nguyên số mang lại tiện ích, nhưng cũng đặt ra thách thức cho công tác quản lý thuế. Luật 109/2025/QH15 đã bổ sung nhiều khoản thu nhập mới vào diện chịu thuế, đặc biệt là từ các hoạt động trên nền tảng số. Điều này bao gồm thu nhập từ kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh trên các nền tảng số như Facebook, TikTok Shop, hay các sàn thương mại điện tử.
Không chỉ dừng lại ở đó, thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số và tài sản ảo cũng được đưa vào diện chịu thuế. Điều này bao gồm chuyển nhượng tài sản số, tên miền ".vn", chuyển nhượng vàng miếng, tín chỉ carbon, và cả biển số xe trúng đấu giá. Đây là động thái kịp thời của nhà nước nhằm bắt kịp với sự phát triển của nền kinh tế số.
Trước đây, "vùng xám" về thuế đối với người bán hàng online hay các KOL, creator rất lớn. Giờ đây, mọi giao dịch, doanh thu ghi nhận qua tài khoản ngân hàng, ví điện tử sẽ gắn chặt với nghĩa vụ kê khai. Tuy nhiên, tin tốt là các chi phí hợp lệ như quảng cáo, vận chuyển, kho bãi… đều có thể được trừ nếu có chứng từ đầy đủ. Điều này tạo ra một sân chơi công bằng hơn giữa kinh doanh online và các cửa hàng truyền thống.
4. Ưu Đãi Đặc Biệt Cho Nhân Lực Công Nghệ Cao
Để khuyến khích phát triển các ngành nghề mũi nhọn, Luật 109/2025/QH15 dành ưu đãi lớn cho nhân lực công nghiệp công nghệ số chất lượng cao, và nhân lực công nghệ cao tham gia nghiên cứu – phát triển (R&D). Họ sẽ được miễn thuế thu nhập cá nhân trong 5 năm đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công.
Dự thảo nghị định hướng dẫn còn làm rõ thêm: toàn bộ tiền lương làm thêm giờ, làm ban đêm theo quy định sẽ được miễn thuế. Thậm chí, tiền lương cho những ngày không nghỉ phép theo luật cũng được hưởng ưu đãi này. Đây là chính sách thu hút nhân tài quan trọng, đặc biệt tại các khu công nghệ cao như Hòa Lạc (Hà Nội) hay khu công nghệ cao TP.HCM.
Những ưu đãi này giúp các doanh nghiệp FDI và các tập đoàn công nghệ lớn dễ dàng hơn trong việc tuyển dụng và giữ chân nhân tài, giảm chi phí nhân công sau thuế. Đồng thời, nó cũng là động lực để người lao động không ngừng nâng cao trình độ, hướng tới các lĩnh vực có giá trị cao.
5. Dữ Liệu, Xu Hướng & Tác Động Thị Trường
Những thay đổi trong Luật 109/2025/QH15 không chỉ là điều chỉnh kỹ thuật mà còn phản ánh xu hướng phát triển kinh tế và xã hội của Việt Nam. Với việc mở rộng cơ chế giảm trừ chi phí y tế và giáo dục trong dự thảo nghị định, người nộp thuế có thể được giảm trừ đáng kể. Các báo cáo tư vấn thuế cho thấy, chi phí y tế có thể được giảm trừ khoảng 20–23 triệu đồng/năm và chi phí giáo dục 21–24 triệu đồng/năm, nếu có hóa đơn hợp lệ.
Khoản Giảm Trừ
Mức Ước Tính (năm)
Chi phí y tế (có hóa đơn)
20 – 23 triệu đồng
Chi phí giáo dục (có hóa đơn)
21 – 24 triệu đồng
Giảm trừ bản thân (tháng)
15,5 triệu đồng
Giảm trừ người phụ thuộc (tháng)
6,2 triệu đồng
Kết hợp những ưu đãi này với biểu thuế 5 bậc, nhiều chuyên gia dự báo tỷ lệ người lao động thu nhập trung bình ở đô thị rơi vào bậc thuế cao sẽ giảm mạnh. Mặc dù ngân sách nhà nước có thể giảm thu từ nhóm này, nhưng việc mở rộng cơ sở thu thuế sang thương mại điện tử, tài sản số và nhà đầu tư cá nhân được kỳ vọng sẽ bù đắp phần lớn.
Sự chuyển đổi này cũng khuyến khích các cá nhân và hộ kinh doanh minh bạch hóa hoạt động, đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số trong quản lý thuế. Điều này tạo tiền đề cho một hệ thống thuế công bằng, hiệu quả và hiện đại hơn.
Bài Học Cho Người Nộp Thuế: 3 Mẹo Tiết Kiệm Thuế Hợp Pháp
Để không bị động trước Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, bạn cần chủ động ngay từ bây giờ. Dưới đây là 3 mẹo tiết kiệm thuế thông minh mà Cú Kiểm Toán khuyên bạn:
• Minh bạch hóa chi phí và lưu giữ chứng từ: Đối với hộ kinh doanh và người bán hàng online, việc được trừ chi phí hợp lệ là cơ hội vàng. Hãy bắt đầu từ bây giờ việc ghi chép, thu thập hóa đơn cho mọi khoản chi liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh. Đây là chìa khóa để giảm thu nhập chịu thuế hợp pháp.
• Kiểm tra và tối ưu giảm trừ gia cảnh: Với mức giảm trừ bản thân và người phụ thuộc được điều chỉnh, bạn cần rà soát lại thông tin của mình. Đảm bảo mọi người phụ thuộc hợp lệ đều được đăng ký đầy đủ. Hãy sử dụng công cụ tính giảm trừ gia cảnh của Cú Thông Thái để không bỏ lỡ bất kỳ khoản nào.
• Nắm bắt cơ hội từ các chính sách ưu đãi: Nếu bạn là nhân lực công nghệ cao hoặc có thu nhập từ các lĩnh vực được khuyến khích, hãy tìm hiểu kỹ các điều kiện miễn giảm thuế. Đừng ngần ngại liên hệ các cơ quan thuế hoặc chuyên gia để được tư vấn chi tiết, đảm bảo bạn tận dụng tối đa lợi ích mà luật mới mang lại.
Kết Luận: Sẵn Sàng Cho Tương Lai Thuế Việt Nam
Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 là một bước ngoặt quan trọng, thể hiện sự nỗ lực của Việt Nam trong việc xây dựng một hệ thống thuế hiện đại, công bằng và khuyến khích phát triển kinh tế số. Từ việc nâng ngưỡng cho hộ kinh doanh, điều chỉnh biểu thuế lũy tiến, đến việc siết chặt và ưu đãi các nguồn thu nhập mới, mọi thay đổi đều hướng đến mục tiêu dài hạn.
Thay vì lo lắng, hãy xem đây là cơ hội để bạn sắp xếp lại tài chính cá nhân và hoạt động kinh doanh một cách khoa học hơn. Hãy chủ động cập nhật thông tin, chuẩn bị chứng từ và tận dụng các công cụ hỗ trợ để tối ưu nghĩa vụ thuế của mình. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ hôm nay sẽ giúp bạn vững vàng hơn trong tương lai.
Ngưỡng doanh thu miễn thuế cho hộ kinh doanh tăng lên 500 triệu đồng/năm, đồng thời được trừ chi phí hợp lệ trước khi tính thuế.
2
Biểu thuế TNCN tiền lương, tiền công giảm từ 7 xuống 5 bậc, kết hợp với mức giảm trừ gia cảnh bản thân dự kiến 15,5 triệu/tháng và người phụ thuộc 6,2 triệu/tháng giúp nhiều người lao động giảm thuế.
3
Thu nhập từ thương mại điện tử, tài sản số (vàng miếng, tên miền, biển số xe trúng đấu giá) chính thức chịu thuế TNCN, nhưng được tính toán dựa trên thu nhập ròng (sau khi trừ chi phí).
4
Nhân lực công nghệ cao và R&D được miễn thuế TNCN trong 5 năm, cùng các ưu đãi cho lương làm thêm giờ, làm ban đêm.
5
Chủ động lưu trữ hóa đơn, chứng từ chi phí, cập nhật thông tin người phụ thuộc và sử dụng công cụ tính thuế để tối ưu nghĩa vụ thuế của mình.
🧮 Cú Kiểm Toán khuyên
Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn
📋 Ví Dụ Thực Tế 1
Lê Thị Lan, 32 tuổi, Kế toán ở Quận 7, TP.HCM.
💰 Thu nhập: 18tr/tháng · 1 con 4t, chồng không đi làm
Chị Lan, một kế toán 32 tuổi ở Quận 7, TP.HCM, với mức lương 18 triệu đồng/tháng. Chồng chị đang thất nghiệp, một mình chị nuôi con 4 tuổi. Theo quy định cũ, với mức giảm trừ gia cảnh bản thân 11 triệu và người phụ thuộc 4,4 triệu, chị có thể vẫn phải đóng một khoản thuế TNCN nhỏ. Khi Luật 109/2025/QH15 sắp có hiệu lực, chị Lan lo lắng liệu gánh nặng thuế có tăng lên không. Chị quyết định truy cập công cụ tính Thuế TNCN của Cú Thông Thái. Sau khi nhập các thông tin thu nhập và người phụ thuộc, chị bất ngờ nhận thấy với mức giảm trừ bản thân dự kiến 15,5 triệu và người phụ thuộc 6,2 triệu, tổng giảm trừ của chị là 21,7 triệu đồng/tháng (15,5 + 6,2). Thu nhập tính thuế của chị Lan bây giờ là 0 (18 triệu - 21,7 triệu), đồng nghĩa chị không phải nộp thuế TNCN. Điều này giúp chị Lan tiết kiệm được một khoản đáng kể, giảm bớt gánh nặng chi phí sinh hoạt hàng tháng cho gia đình, đặc biệt trong giai đoạn chồng chị đang tìm việc.
Anh Khoa, 45 tuổi, là chủ một shop bán quần áo online trên TikTok Shop ở Cầu Giấy, Hà Nội. Doanh thu của shop đạt khoảng 1,2 tỷ đồng/năm. Trước đây, anh Khoa gặp khó khăn trong việc kê khai thuế vì không rõ cơ chế áp dụng cho người kinh doanh online, thường chỉ được tính theo tỷ lệ trên doanh thu khoán. Với Luật 109/2025/QH15, anh biết rằng thu nhập từ thương mại điện tử sẽ bị siết chặt quản lý, nhưng cũng có cơ hội được trừ chi phí. Anh đã thử dùng công cụ Thuế Bán Online 2026 của Cú Thông Thái. Anh nhập doanh thu 1,2 tỷ đồng/năm và các chi phí hợp lệ như nhập hàng, quảng cáo, vận chuyển lên tới 800 triệu đồng/năm. Công cụ nhanh chóng chỉ ra rằng anh chỉ phải chịu thuế trên thu nhập chịu thuế là 400 triệu đồng/năm. Mặc dù vẫn phải nộp thuế, nhưng việc được trừ chi phí hợp lệ đã giúp anh Khoa giảm đáng kể số thuế phải nộp so với ước tính ban đầu dựa trên doanh thu. Anh nhận ra tầm quan trọng của việc lưu trữ hóa đơn và minh bạch tài chính.
❓ Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)
❓ Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 có hiệu lực từ khi nào?
Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Tuy nhiên, các quy định về thu nhập từ kinh doanh sẽ áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.
❓ Hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm có phải nộp thuế TNCN không?
Từ kỳ tính thuế 2026, các hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh dưới 500 triệu đồng/năm sẽ không phải nộp thuế TNCN. Đây là điểm mới quan trọng nhằm giảm gánh nặng cho các hộ kinh doanh nhỏ.
❓ Mức giảm trừ gia cảnh mới theo dự thảo nghị định là bao nhiêu?
Theo dự thảo nghị định hướng dẫn, mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế được đề xuất là 15,5 triệu đồng/tháng, và cho mỗi người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng/tháng. Những con số này có thể điều chỉnh khi nghị định chính thức được ban hành.
❓ Thu nhập từ bán hàng online có phải chịu thuế không?
Có. Luật 109/2025/QH15 đã bổ sung thu nhập từ kinh doanh thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số vào diện chịu thuế TNCN. Tuy nhiên, bạn được phép trừ các chi phí hợp lệ liên quan trước khi tính thuế.
