1. Những thay đổi cốt lõi nào trong quy định tính lương NET từ năm 2026 mà doanh nghiệp FDI cần đặc biệt lưu tâm?

Từ ngày 01/01/2026, việc áp dụng Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 tạo ra sự thay đổi lớn trong cách tính lương NET. Doanh nghiệp FDI cần chú trọng việc quy đổi thu nhập từ NET sang GROSS để xác định nghĩa vụ thuế chính xác, tránh sai sót trong báo cáo quyết toán.

Dưới đây là các điểm thay đổi trọng yếu cần lưu ý:

• Áp dụng biểu thuế lũy tiến mới theo Luật 109/2025/QH15, ảnh hưởng trực tiếp đến số thuế TNCN phải nộp của người lao động.
• Điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh và các khoản phụ cấp không tính thuế, yêu cầu hệ thống kế toán tiền lương phải cập nhật tham số ngay lập tức.
• Quy trình quy đổi Gross-Net phải đảm bảo tính minh bạch, tuân thủ đúng các thông tư hướng dẫn về thu nhập chịu thuế.

Việc hiểu rõ sự chuyển dịch của Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 và cách thức quy đổi Gross-Net trong môi trường pháp lý mới là nền tảng để doanh nghiệp duy trì sự tuân thủ.

2. Làm thế nào để doanh nghiệp quản trị rủi ro thuế TNCN và BHXH khi thực hiện chính sách lương NET?

Chính sách lương NET thường khiến doanh nghiệp chịu toàn bộ rủi ro về biến động thuế và BHXH. Để quản trị hiệu quả, bộ phận kế toán cần chuẩn hóa quy trình dữ liệu theo Luật 91/2025/QH15 nhằm bảo vệ thông tin cá nhân của người lao động.

Các giải pháp quản trị rủi ro bao gồm:

• Thiết lập hệ thống kiểm soát nội bộ để rà soát các khoản thu nhập chịu thuế, đảm bảo các khoản phụ cấp được phân loại đúng quy định.
• Sử dụng các công cụ tra cứu tự động để đối soát dữ liệu lương với quy định hiện hành, giảm thiểu sai sót trong quyết toán thuế TNCN.
• Đảm bảo tính bảo mật dữ liệu người lao động theo Luật 91/2025/QH15 trong toàn bộ quy trình từ tính lương đến nộp tờ khai.

Việc kết nối với Luật 91/2025/QH15 về bảo mật dữ liệu và chuẩn hóa quy trình quyết toán thuế sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí vận hành.

3. Tại sao doanh nghiệp sản xuất và xuất nhập khẩu phải rà soát đối tác thông qua danh sách 524 DN rủi ro hóa đơn trước khi thực hiện chi trả lương và chi phí?

Đối với doanh nghiệp sản xuất, việc kiểm soát đầu vào là yếu tố sống còn để bảo vệ chi phí được trừ khi tính thuế TNDN. Theo Công văn 1798/TCT-TTKT, hóa đơn từ các đối tác rủi ro cao sẽ bị loại trừ, gây thiệt hại lớn về tài chính.

Doanh nghiệp cần thực hiện rà soát nghiêm ngặt:

• Tra cứu MST đối tác trên Tax Risk Hub để xác định trạng thái hoạt động và lịch sử hóa đơn theo Công văn 1798.
• Loại bỏ ngay các giao dịch với đối tác đã bị cơ quan thuế thông báo bỏ địa chỉ kinh doanh (trạng thái MST 03).
• Lưu trữ đầy đủ chứng từ thanh toán ngân hàng và biên bản giao nhận hàng hóa để làm cơ sở giải trình cho các chi phí hợp lệ.

Việc ứng dụng Công văn 1798/TCT-TTKT để bảo vệ chi phí được trừ khi tính thuế TNDN (thuế suất 3 tầng mới) là bước đi chiến lược để tối ưu dòng tiền.

4. Rủi ro tạm hoãn xuất cảnh theo Nghị định 49/2025/NĐ-CP ảnh hưởng thế nào đến người đại diện pháp luật của doanh nghiệp?

Theo Nghị định 49/2025/NĐ-CP, người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp sẽ bị tạm hoãn xuất cảnh nếu đơn vị có số tiền nợ thuế quá hạn trên 120 ngày từ 500 triệu đồng trở lên. Đây là quy định nghiêm ngặt nhằm đảm bảo nghĩa vụ ngân sách nhà nước trong giai đoạn 2026.

Đối với doanh nghiệp FDI và xuất nhập khẩu, việc lãnh đạo bị hạn chế xuất cảnh không chỉ gây gián đoạn các chuyến công tác quốc tế mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín thương hiệu. Đặc biệt, nếu doanh nghiệp bỏ địa chỉ đăng ký kinh doanh, lệnh tạm hoãn có thể áp dụng ngay lập tức mà không cần xét đến ngưỡng nợ tối thiểu.

• Kiểm soát nợ thuế thường xuyên tại hệ thống Tax Risk Hub 2026.
• Đối chiếu dữ liệu nợ thuế công khai định kỳ hàng tháng.
• Thiết lập cảnh báo sớm nếu nợ thuế phát sinh quá 90 ngày.

Cảnh báo về ngưỡng nợ thuế 500 triệu đồng và quy trình kiểm soát nợ thuế công khai tại Tax Risk Hub 2026 là ưu tiên hàng đầu để bảo vệ quyền tự do đi lại của người đại diện.

5. Lộ trình tuân thủ nào giúp doanh nghiệp tối ưu hóa dòng tiền và đảm bảo tính pháp lý trong năm 2026?

Để tối ưu hóa dòng tiền và tuân thủ Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15, doanh nghiệp cần thực hiện quy trình chuẩn hóa dữ liệu chặt chẽ. Bộ phận Kế toán và Nhân sự phải phối hợp đồng bộ thông qua các công cụ số để tránh các sai sót về thuế suất và chi phí được trừ.

Dưới đây là bảng lộ trình hành động thiết yếu cho năm 2026:

Doanh nghiệp cần tận dụng hệ sinh thái OpenAPI của Cú Thông Thái để kiểm tra rủi ro đối tác trước khi ký kết hợp đồng. Việc tuân thủ nghiêm ngặt Luật 91/2025/QH15 về bảo vệ dữ liệu cá nhân cũng là điểm mấu chốt để duy trì vận hành ổn định. Tóm lược các bước hành động cụ thể cho bộ phận Kế toán và Nhân sự dựa trên hệ sinh thái Cú Thông Thái sẽ giúp doanh nghiệp vững vàng trước mọi thanh tra thuế.