Giảm trừ gia cảnh 2026 là mức điều chỉnh mới theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, tăng mức giảm trừ cho bản thân người nộp thuế lên 15,5 triệu đồng/tháng và cho mỗi người phụ thuộc lên 6,2 triệu đồng/tháng, có hiệu lực từ 01/01/2026, nhằm phản ánh đúng hơn chi phí sinh hoạt và giảm gánh nặng thuế.

Năm 2026, cánh cửa thuế thu nhập cá nhân (TNCN) của bạn sẽ mở ra một chương mới. Bạn có biết, mức giảm trừ gia cảnh – cái "tấm đệm" quan trọng giúp giảm bớt gánh nặng thuế – sắp sửa được "nâng cấp" đáng kể? Theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, từ ngày 01/01/2026, thu nhập của hàng chục triệu lao động, đặc biệt ở các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM, sẽ có những thay đổi trực tiếp. Cú Kiểm Toán vừa "soi" kỹ và phát hiện ra đây là một trong những điều chỉnh lớn nhất trong nhiều năm qua, có thể khiến nhiều người "thoát cảnh" nộp thuế TNCN hoặc giảm đáng kể số thuế phải nộp. Cùng Cú "soi" kỹ xem mức mới này là bao nhiêu và bạn cần chuẩn bị gì nhé!

1. Vì Sao Giảm Trừ Gia Cảnh 2026 Lại Tăng Mạnh Đến Thế?

Giai đoạn 2020-2025, chúng ta quen với mức giảm trừ 11 triệu đồng/tháng cho bản thân và 4,4 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc, theo Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14. Tuy nhiên, "sức mua" của đồng tiền đã thay đổi. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) và chi phí sinh hoạt, đặc biệt là nhà ở, y tế, giáo dục tại các đô thị lớn, đã tăng vọt. Theo Tổng cục Thống kê, CPI bình quân giai đoạn 2020-2025 đã tăng đáng kể, vượt ngưỡng 20% so với thời điểm Nghị quyết 954 có hiệu lực. Điều này tạo áp lực không nhỏ lên túi tiền của người lao động.

Chính phủ nhìn nhận thực tế này và quyết định điều chỉnh. Mục tiêu là để mức giảm trừ gia cảnh phản ánh đúng hơn chi phí sinh hoạt thực tế, bù đắp phần nào tác động của lạm phát, và quan trọng nhất là hỗ trợ nhóm người lao động, nhất là các gia đình đông con. Việc này cũng giúp ngưỡng chịu thuế "bắt kịp" với mặt bằng thu nhập mới. Theo Bộ Tài chính, việc điều chỉnh này ước tính sẽ giúp khoảng 1,5 triệu người lao động không còn phải nộp thuế TNCN, và hàng triệu người khác được giảm số thuế phải nộp. Đây là một động thái thiết thực, thể hiện sự quan tâm của Nhà nước đến đời sống người dân, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế còn nhiều thách thức.

Cơ sở pháp lý của sự thay đổi

Căn cứ theo quy định tại Điểm c Khoản 1 Điều 19 Luật Thuế thu nhập cá nhân số 04/2007/QH12 (sửa đổi, bổ sung 2014), mức giảm trừ gia cảnh sẽ được điều chỉnh khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) biến động trên 20% so với thời điểm quy định gần nhất. Như Cú Kiểm Toán đã phân tích, CPI tăng vọt chính là "chìa khóa" mở ra cánh cửa cho sự điều chỉnh này. Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 được ban hành đã cụ thể hóa mức tăng, đảm bảo đúng quy định của pháp luật và đáp ứng kịp thời thực tiễn kinh tế - xã hội.

🦉 Cú nhận xét: Việc điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh là một bước đi cần thiết để chính sách thuế bám sát thực tiễn kinh tế, đảm bảo tính công bằng và hỗ trợ người dân trước biến động chi phí sinh hoạt. Đây không chỉ là thay đổi con số mà còn là sự "lắng nghe" của chính sách đối với thực tế cuộc sống.

2. Con Số "Biết Nói" của Giảm Trừ Gia Cảnh 2026: Tăng Mạnh 41%

Đây là phần bạn mong chờ nhất: mức giảm trừ gia cảnh mới từ kỳ tính thuế năm 2026 theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15:

1. Giảm trừ cho bản thân người nộp thuế: Lên tới 15,5 triệu đồng/tháng, tương đương 186 triệu đồng/năm. So với mức 11 triệu đồng/tháng hiện tại, mức này đã tăng khoảng 40,9%. Điều này có nghĩa là, nếu thu nhập chịu thuế của bạn dưới 15,5 triệu đồng/tháng, bạn sẽ không phải đóng thuế TNCN (trừ các khoản phải nộp khác).

2. Giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc: Lên tới 6,2 triệu đồng/tháng. Mức này cũng tăng khoảng 40,9% so với 4,4 triệu đồng/tháng trước đây. Nếu bạn có người phụ thuộc hợp lệ, mỗi người phụ thuộc sẽ giúp giảm thêm 6,2 triệu đồng vào thu nhập chịu thuế của bạn mỗi tháng.

Bạn thấy đấy, mức tăng gần 41% cho cả hai khoản này không hề nhỏ. Nó tạo ra một "khoảng trống" đáng kể trong thu nhập chịu thuế, giúp nhiều người lao động giữ lại được nhiều tiền hơn trong túi. Các doanh nghiệp, ngân hàng, tổ chức chi trả thu nhập cần lưu ý điều chỉnh hệ thống tính lương và thuế từ đầu năm 2026 để đảm bảo tuân thủ. Các phần mềm kế toán như Misa, Fast, hay các cổng hóa đơn điện tử cũng sẽ phải cập nhật để tích hợp các mức mới này.

Nguồn: Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14

Tác động thực tế: Ai hưởng lợi nhiều nhất?

Việc tăng giảm trừ gia cảnh sẽ tác động tích cực đến đa số người lao động, nhưng nhóm hưởng lợi nhiều nhất là những người có thu nhập trung bình khá và những gia đình có nhiều người phụ thuộc. Ví dụ, một người độc thân có thu nhập 18 triệu đồng/tháng trước đây có thể phải đóng thuế, nhưng với mức giảm trừ mới, họ có thể không còn phải đóng nữa. Một gia đình có 2 con nhỏ, thu nhập của người trụ cột 30 triệu đồng/tháng, giờ đây sẽ có thêm một khoản tiền đáng kể được giữ lại hàng tháng.

Theo phân tích của Cú Kiểm Toán, ngưỡng thu nhập phải đóng thuế TNCN của người độc thân sẽ tăng từ 11 triệu đồng/tháng lên 15,5 triệu đồng/tháng. Đối với người có 1 người phụ thuộc, ngưỡng này sẽ tăng từ 15,4 triệu đồng/tháng (11 + 4.4) lên 21,7 triệu đồng/tháng (15.5 + 6.2). Điều này có nghĩa là, với cùng một mức thu nhập, bạn sẽ có khả năng cao hơn để "thoát" khỏi nghĩa vụ thuế hoặc giảm đáng kể số thuế phải nộp. Đây là một tin vui lớn cho người lao động, đặc biệt trong bối cảnh giá cả sinh hoạt vẫn đang là gánh nặng.

3. Cách Tính Thuế TNCN Với Mức Giảm Trừ Gia Cảnh 2026 Mới

Nắm rõ cách tính là "chìa khóa" để bạn chủ động trong việc quản lý tài chính cá nhân. Công thức tính thuế TNCN cơ bản vẫn giữ nguyên, nhưng các con số trong đó đã được "làm mới":

Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế - Các khoản giảm trừ

Trong đó:

• Thu nhập chịu thuế: Là tổng thu nhập từ tiền lương, tiền công và các khoản có tính chất tiền lương, tiền công, trừ các khoản không chịu thuế (ví dụ: tiền làm thêm giờ, phụ cấp độc hại, công tác phí theo quy định...).
• Các khoản giảm trừ: Bao gồm giảm trừ gia cảnh (cho bản thân và người phụ thuộc), các khoản đóng bảo hiểm bắt buộc, quỹ hưu trí tự nguyện, đóng góp từ thiện, nhân đạo.

Sau khi có thu nhập tính thuế, bạn sẽ áp dụng Biểu thuế lũy tiến từng phần để xác định số thuế phải nộp. Với mức giảm trừ gia cảnh mới, ngưỡng thu nhập tính thuế sẽ cao hơn, giúp bạn rơi vào bậc thuế thấp hơn hoặc thậm chí không phải nộp thuế.

Ví dụ thực tế với mức giảm trừ mới

Để bạn dễ hình dung, Cú Kiểm Toán đưa ra một ví dụ cụ thể:

Ông An, độc thân, thu nhập trước thuế 20 triệu đồng/tháng.

• Trước 2026 (giảm trừ 11 triệu):
  • Thu nhập chịu thuế: 20 triệu đồng.
  • Giảm trừ bản thân: 11 triệu đồng.
  • Thu nhập tính thuế: 20 - 11 = 9 triệu đồng.
  • Áp dụng biểu thuế (Ví dụ: bậc 1: đến 5 triệu = 5%; bậc 2: trên 5 đến 10 triệu = 10%):
    • 5 triệu x 5% = 0,25 triệu đồng.
    • (9 - 5) triệu x 10% = 0,4 triệu đồng.
    • Tổng thuế phải nộp: 0,25 + 0,4 = 0,65 triệu đồng/tháng.
• Từ 2026 (giảm trừ 15,5 triệu):
  • Thu nhập chịu thuế: 20 triệu đồng.
  • Giảm trừ bản thân: 15,5 triệu đồng.
  • Thu nhập tính thuế: 20 - 15,5 = 4,5 triệu đồng.
  • Áp dụng biểu thuế (bậc 1: đến 5 triệu = 5%):
    • 4,5 triệu x 5% = 0,225 triệu đồng.
    • Tổng thuế phải nộp: 0,225 triệu đồng/tháng.

Như vậy, với mức tăng giảm trừ gia cảnh mới, ông An giảm được 0,65 - 0,225 = 0,425 triệu đồng tiền thuế mỗi tháng. Đây là một con số không hề nhỏ, tương đương hơn 5 triệu đồng mỗi năm! Bạn thấy đó, việc cập nhật mức giảm trừ mới cực kỳ quan trọng.

Đừng lo lắng về việc tính toán phức tạp. Công cụ tính thuế TNCN của Cú Thông Thái sẽ giúp bạn "nhập số liệu, bấm nút, ra kết quả" ngay lập tức. Chỉ cần nhập thu nhập và số người phụ thuộc, bạn sẽ biết ngay mình có phải đóng thuế không và đóng bao nhiêu theo quy định mới nhất.

4. Đăng Ký Người Phụ Thuộc: Không Thay Đổi, Nhưng Cần Chuẩn Bị Sớm

Quy định về đăng ký người phụ thuộc để được giảm trừ gia cảnh vẫn giữ nguyên theo Thông tư 111/2013/TT-BTC và các văn bản hướng dẫn hiện hành. Tuy nhiên, với mức giảm trừ cao hơn, việc đăng ký người phụ thuộc càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết để tối ưu quyền lợi thuế của bạn.

Ai được coi là người phụ thuộc?

Theo quy định, người phụ thuộc bao gồm:

• Con (con đẻ, con nuôi hợp pháp, con ngoài giá thú được pháp luật thừa nhận) dưới 18 tuổi; hoặc từ 18 tuổi trở lên nhưng bị khuyết tật, không có khả năng lao động; hoặc đang học đại học, cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp, dạy nghề không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn không vượt quá 1 triệu đồng.
• Vợ hoặc chồng không có khả năng lao động hoặc không có thu nhập vượt quá 1 triệu đồng/tháng.
• Cha đẻ, mẹ đẻ, cha vợ, mẹ vợ (hoặc cha chồng, mẹ chồng), cha dượng, mẹ kế, người trực tiếp nuôi dưỡng khác không nơi nương tựa, không có khả năng lao động hoặc không có thu nhập vượt quá 1 triệu đồng/tháng.
• Các cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế đang trực tiếp nuôi dưỡng và thu nhập không vượt quá 1 triệu đồng/tháng.

Việc chứng minh người phụ thuộc cần có các giấy tờ cần thiết như giấy khai sinh, sổ hộ khẩu, giấy xác nhận khuyết tật, xác nhận của chính quyền địa phương về việc không nơi nương tựa, v.v. Bạn cần chủ động chuẩn bị hồ sơ này từ sớm để đảm bảo quyền lợi khi quyết toán thuế.

Thủ tục đăng ký người phụ thuộc

Thủ tục đăng ký người phụ thuộc vẫn thực hiện theo Thông tư 111/2013/TT-BTC. Người nộp thuế có thể đăng ký trực tiếp tại cơ quan thuế hoặc thông qua cơ quan chi trả thu nhập. Cụ thể:

• Lần đầu đăng ký: Nộp hồ sơ chứng minh người phụ thuộc (Mẫu 07/ĐK-PT-TNCN) kèm các giấy tờ chứng minh.
• Thay đổi thông tin: Nộp Mẫu 08/MST-TNCN.

Để tránh sai sót và đảm bảo được hưởng giảm trừ đúng thời điểm, bạn nên hoàn tất thủ tục đăng ký sớm nhất có thể, đặc biệt là khi Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15 có hiệu lực từ 01/01/2026. Một lưu ý nhỏ từ Cú Kiểm Toán: hãy kiểm tra kỹ các giấy tờ và thông tin để tránh phải bổ sung, chỉnh sửa nhiều lần.

5. Doanh Nghiệp Cần Làm Gì Để Đón Đầu Thay Đổi Giảm Trừ Gia Cảnh 2026?

Không chỉ người lao động, các doanh nghiệp cũng cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng để áp dụng đúng mức giảm trừ gia cảnh mới từ 01/01/2026. Việc này không chỉ liên quan đến việc tính toán lương mà còn ảnh hưởng đến việc kê khai, quyết toán thuế TNCN của cả công ty và nhân viên.

Cập nhật hệ thống tính lương và phần mềm kế toán

Đây là nhiệm vụ hàng đầu. Các phòng kế toán, nhân sự cần rà soát và cập nhật lại các công thức tính thuế TNCN trên phần mềm quản lý tiền lương, hệ thống ERP của doanh nghiệp. Đảm bảo rằng từ kỳ lương tháng 01/2026, mức giảm trừ cho bản thân là 15,5 triệu đồng và cho người phụ thuộc là 6,2 triệu đồng được áp dụng chính xác. Một sai sót nhỏ cũng có thể dẫn đến việc tính thừa hoặc thiếu thuế, gây ra các rắc rối về sau.

Thông báo và hướng dẫn cho người lao động

Doanh nghiệp nên chủ động thông báo rộng rãi đến toàn thể người lao động về sự thay đổi này. Tổ chức các buổi phổ biến, gửi email hoặc đăng tải thông tin nội bộ để nhân viên nắm rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình. Hướng dẫn chi tiết về thủ tục đăng ký người phụ thuộc, các giấy tờ cần thiết để đảm bảo người lao động được hưởng đầy đủ các khoản giảm trừ mà họ xứng đáng. Điều này không chỉ giúp nhân viên hiểu rõ hơn về chính sách thuế mà còn thể hiện sự chuyên nghiệp và minh bạch của doanh nghiệp.

Kiểm tra lại hồ sơ người phụ thuộc

Trước thời điểm 01/01/2026, phòng nhân sự và kế toán nên rà soát lại toàn bộ danh sách người phụ thuộc đã đăng ký của nhân viên. Đảm bảo các hồ sơ này còn hiệu lực và đầy đủ. Nếu có nhân viên mới hoặc thay đổi về người phụ thuộc, cần hướng dẫn họ hoàn tất thủ tục đăng ký kịp thời để được hưởng giảm trừ ngay từ đầu năm 2026. Tránh tình trạng đến cuối năm mới phát hiện sai sót, phải điều chỉnh và quyết toán lại.

Theo Cú Kiểm Toán, việc chủ động chuẩn bị từ sớm sẽ giúp doanh nghiệp tránh được các rủi ro về tuân thủ thuế, đồng thời nâng cao sự hài lòng của người lao động khi họ nhận thấy thu nhập ròng của mình được cải thiện đáng kể nhờ chính sách mới.

6. Tối Ưu Thuế TNCN Với Công Cụ Cú Thông Thái: Đơn Giản, Chính Xác

Đừng để những con số và quy định phức tạp làm bạn đau đầu. Hệ sinh thái thuế Cú Kiểm Toán luôn sẵn sàng hỗ trợ bạn. Với công cụ tính thuế TNCN của Cú Thông Thái, bạn chỉ cần:

1. Nhập mức lương (thu nhập chịu thuế) của bạn.
2. Nhập số người phụ thuộc đã đăng ký.
3. Bấm nút.

Kết quả về số thuế TNCN phải nộp (hoặc không phải nộp) theo mức giảm trừ gia cảnh 2026 mới sẽ hiện ra ngay lập tức. Đơn giản, nhanh chóng, chính xác. Bạn sẽ biết ngay thu nhập "thực nhận" của mình là bao nhiêu và có thể lập kế hoạch tài chính hiệu quả hơn.

Công cụ này được Cú Kiểm Toán cập nhật liên tục theo các quy định mới nhất của pháp luật, đảm bảo bạn luôn có thông tin chính xác nhất. Đừng chần chừ, hãy thử ngay để thấy sự khác biệt!