1. Doanh nghiệp và Hộ kinh doanh SME cần lưu ý gì về các thay đổi chính sách thuế từ năm 2026?

Từ ngày 01/01/2026, hệ thống thuế Việt Nam ghi nhận bước chuyển mình quan trọng với Luật Thuế GTGT 149/2025/QH15 và Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15. Phân tích tác động của Luật Thuế GTGT 149/2025/QH15 và Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15 đến vận hành doanh nghiệp cho thấy sự thay đổi ngưỡng doanh thu miễn thuế lên 500 triệu đồng/năm.

Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo thông tin pháp luật thuế và kế toán tại thời điểm biên soạn, không thay thế cho văn bản hướng dẫn hành chính của Cơ quan Thuế hay dịch vụ tư vấn pháp lý, kế toán, kiểm toán chính thức. Người nộp thuế và hộ kinh doanh cần đối chiếu trực tiếp với các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành hoặc tham vấn chuyên gia thuế trước khi kê khai và ra quyết định.

Chính sách này tạo điều kiện thuận lợi cho các hộ kinh doanh nhỏ lẻ tối ưu hóa dòng tiền. Tuy nhiên, doanh nghiệp SME cần chú trọng lộ trình chuyển đổi từ phương pháp khoán sang kê khai theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP để đảm bảo tính minh bạch. Việc nắm vững các cột mốc thay đổi giúp SME chủ động kế hoạch tài chính và tránh các rủi ro phát sinh từ việc áp dụng sai quy định mới.

Để đảm bảo chi phí được trừ hợp lệ trong bối cảnh siết chặt quản lý, việc quản trị hóa đơn đầu vào trở thành yếu tố sống còn cho sự bền vững của doanh nghiệp.

2. Làm thế nào để quản trị rủi ro hóa đơn đầu vào và tránh danh sách đen 524 DN rủi ro?

Giải đáp thực tiễn về Công văn 1798/TCT-TTKT và cách bảo vệ chi phí được trừ đòi hỏi sự thận trọng cao độ. Doanh nghiệp cần chủ động rà soát trạng thái mã số thuế của nhà cung cấp thông qua các công cụ tra cứu rủi ro chuyên dụng. Việc giao dịch với các đơn vị nằm trong danh sách 524 doanh nghiệp rủi ro có thể khiến chi phí của bạn bị loại khỏi danh mục được trừ khi quyết toán thuế.

Để quản trị rủi ro, kế toán trưởng nên áp dụng quy trình kiểm tra 3 bước:

• Xác minh trạng thái hoạt động của đối tác qua cổng tra cứu MST (trạng thái 03).
• Lưu trữ hồ sơ chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt cho các hóa đơn trên 20 triệu đồng.
• Đối chiếu lịch sử giao dịch với các cảnh báo từ hệ thống dữ liệu thuế tập trung.

Việc bỏ qua các bước kiểm tra này không chỉ dẫn đến rủi ro bị bác bỏ chi phí mà còn có thể đối mặt với mức phạt hành chính từ 10–25 triệu đồng theo Khoản 2 Điều 28 Nghị định 125/2020/NĐ-CP. Sự minh bạch trong chuỗi cung ứng là tấm khiên bảo vệ doanh nghiệp trước các đợt thanh tra thuế định kỳ.

Bên cạnh việc bảo vệ chi phí, người đứng đầu doanh nghiệp cần đặc biệt lưu tâm đến các rủi ro pháp lý cá nhân, đặc biệt là quy định về tạm hoãn xuất cảnh.

3. Tại sao doanh nghiệp cần đặc biệt quan tâm đến quy định tạm hoãn xuất cảnh theo Nghị định 49/2025/NĐ-CP?

Hướng dẫn kiểm soát nghĩa vụ thuế để đảm bảo sự ổn định trong quản trị điều hành là ưu tiên hàng đầu của các lãnh đạo SME hiện nay. Nghị định 49/2025/NĐ-CP quy định chặt chẽ về việc tạm hoãn xuất cảnh đối với người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đang nợ thuế quá hạn. Đây là rủi ro trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng điều hành và các chuyến công tác quốc tế của quản lý cấp cao.

Các nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này bao gồm:

Để quản trị rủi ro này, doanh nghiệp cần duy trì hệ thống cảnh báo nợ thuế sớm và chủ động đối chiếu dữ liệu với cơ quan quản lý. Việc nắm rõ tình trạng nợ thuế công khai giúp doanh nghiệp tránh được các tình huống bất khả kháng khi thực hiện các giao dịch hoặc di chuyển cá nhân. Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho ý kiến tư vấn pháp lý, kế toán hay hướng dẫn chính thức từ Cơ quan Thuế quản lý trực tiếp. Các công cụ tính thuế và giải pháp hỗ trợ tại Thuế Cú Thông Thái được thiết kế để hỗ trợ tra cứu; quý độc giả vui lòng đối chiếu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ chuyên gia để được tư vấn hồ sơ cụ thể.

4. Những sai lầm phổ biến nào trong kế toán thuế hộ kinh doanh theo phương pháp kê khai?

Việc chuyển đổi sang phương pháp kê khai theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP đòi hỏi sự chuẩn xác trong ghi chép sổ sách theo Thông tư 88/2021/TT-BTC. Nhiều hộ kinh doanh thường mắc sai lầm khi không tách biệt tài sản cá nhân và tài sản kinh doanh, dẫn đến sai lệch doanh thu và chi phí được trừ.

Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo thông tin pháp luật thuế và kế toán tại thời điểm biên soạn, không thay thế cho văn bản hướng dẫn hành chính của Cơ quan Thuế hay dịch vụ tư vấn pháp lý, kế toán, kiểm toán chính thức. Người nộp thuế và hộ kinh doanh cần đối chiếu trực tiếp với các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành hoặc tham vấn chuyên gia thuế trước khi kê khai và ra quyết định.

• Sử dụng hóa đơn không hợp lệ hoặc không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt cho các giao dịch trên 20 triệu đồng.
• Chưa triển khai đồng bộ hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP, gây khó khăn khi đối soát dữ liệu đầu vào.
• Ghi chép 7 sổ kế toán hộ kinh doanh thiếu tính liên tục, không phản ánh đúng thực tế phát sinh trong kỳ.
• Bỏ sót việc kiểm tra mã số thuế nhà cung cấp qua công cụ quét trạng thái 03, dẫn đến rủi ro bị loại chi phí khi quyết toán.

Hướng dẫn thực thi Thông tư 88/2021/TT-BTC và việc triển khai hóa đơn điện tử máy tính tiền theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP là nền tảng để doanh nghiệp vận hành an toàn.

5. Lộ trình tối ưu hóa dòng tiền và tuân thủ nghĩa vụ thuế theo quy định mới nhất cho SME là gì?

Doanh nghiệp SME cần xây dựng lộ trình tuân thủ dựa trên khung thuế suất TNDN 3 tầng (15%, 17%, 20%) áp dụng từ ngày 01/10/2025 theo Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15. Việc tối ưu hóa dòng tiền không đồng nghĩa với việc tìm cách giảm nghĩa vụ thuế bất hợp pháp, mà là tận dụng các ưu đãi thuế theo quy định.

Các bước triển khai cụ thể cho SME bao gồm:

Việc áp dụng công nghệ vào quản trị thuế giúp doanh nghiệp giảm thiểu sai sót và tránh các chế tài hành chính nghiêm trọng. Doanh nghiệp nên chủ động rà soát định kỳ danh sách 524 đơn vị rủi ro hóa đơn theo Công văn 1798/TCT-TTKT để bảo vệ dòng tiền.

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho ý kiến tư vấn pháp lý, kế toán hay hướng dẫn chính thức từ Cơ quan Thuế quản lý trực tiếp. Các công cụ tính thuế và giải pháp hỗ trợ tại Thuế Cú Thông Thái được thiết kế để hỗ trợ tra cứu; quý độc giả vui lòng đối chiếu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ chuyên gia để được tư vấn hồ sơ cụ thể.

Tổng hợp lời khuyên từ các chuyên gia về thuế suất TNDN 3 tầng và bảo mật dữ liệu theo Luật 91/2025/QH15.