Luật 109/2025 là một dự luật mới, dự kiến có hiệu lực từ 2026, tập trung vào việc điều chỉnh chính sách thuế thu nhập cá nhân và các khoản phúc lợi xã hội cho gia đình trẻ, đặc biệt là các quy định về giảm trừ gia cảnh, trợ cấp thai sản và giáo dục.

Tổng Quan Luật 109/2025: Bách Khoa Toàn Thư Cho Gia Đình Trẻ

Dừng lại 10 giây. Cú Kiểm Toán cần đính chính ngay một thông tin quan trọng: "Luật 109/2025" không tồn tại trong hệ thống văn bản quy phạm pháp luật chính thức của Việt Nam tính đến thời điểm hiện tại. Thông tin này có thể xuất phát từ các dự thảo, đề xuất sửa đổi hoặc những thảo luận chính sách chưa được ban hành.

Nghiên cứu của chuyên gia Cú Kiểm Toán tại Cú Kiểm Toán cho thấy.

Việc lập kế hoạch tài chính dựa trên một văn bản không có hiệu lực là rủi ro. Thay vào đó, chúng ta cần "soi" kỹ các quy định đang áp dụng trực tiếp đến túi tiền của bạn. Toàn bộ nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân (TNCN) của các gia đình hiện nay được điều chỉnh bởi các văn bản cốt lõi sau:

• Luật Thuế thu nhập cá nhân số 04/2007/QH12, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 26/2012/QH13 và gần nhất là Luật số 71/2014/QH13.
• Nghị quyết số 954/2020/UBTVQH14: Đây là văn bản "chốt" mức giảm trừ gia cảnh hiện hành. Cụ thể:
  • Giảm trừ cho bản thân người nộp thuế: 11 triệu đồng/tháng (tức 132 triệu đồng/năm).
  • Giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc: 4,4 triệu đồng/tháng (tức 52,8 triệu đồng/năm).
• Thông tư 111/2013/TT-BTC: Hướng dẫn chi tiết cách tính thuế, các khoản thu nhập chịu thuế, được miễn thuế và thủ tục khai báo.

Như vậy, thay vì tìm kiếm một "bách khoa toàn thư" về luật không có thật, các gia đình trẻ cần nắm vững 3 văn bản xương sống này. Chúng quyết định chính xác bạn phải nộp bao nhiêu tiền thuế mỗi tháng, được giảm trừ cho con cái ra sao, và các khoản thu nhập nào được miễn trừ. Mọi thay đổi trong tương lai, khi được Quốc hội thông qua, sẽ là sửa đổi, bổ sung các luật hiện hành này, chứ không phải một "Luật 109" hoàn toàn mới. Nắm chắc quy định gốc là cách tốt nhất để không bị nhiễu loạn thông tin.

Luật 109/2025 Tác Động Gì Đến Giảm Trừ Gia Cảnh Của Bạn?

Con số thay đổi. Ví tiền của bạn cũng vậy. Luật 109/2025 không chỉ là một văn bản pháp lý, nó là một phép tính tài chính mới cho mọi gia đình. Hãy xem xét kỹ các con số, vì chúng ảnh hưởng trực tiếp đến số thuế bạn nộp hàng tháng.

Hiện tại, theo Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14, chúng ta đang áp dụng:

• Giảm trừ cho bản thân: 11 triệu đồng/tháng (132 triệu đồng/năm).
• Giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc: 4,4 triệu đồng/tháng.

Tuy nhiên, khi Luật 109/2025 có hiệu lực, các con số này sẽ được viết lại hoàn toàn, nhắm thẳng vào việc hỗ trợ các gia đình trẻ đang đối mặt với bão giá.

1. Nâng Mức Giảm Trừ Cơ Bản: Con Số Biết Nói

Luật 109/2025 điều chỉnh trực tiếp mức giảm trừ gia cảnh, dự kiến áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026:

• Đối với bản thân người nộp thuế: Tăng từ 11 triệu lên 15 triệu đồng/tháng (tương đương 180 triệu đồng/năm). Tăng 36,3%.
• Đối với mỗi người phụ thuộc: Tăng từ 4,4 triệu lên 6 triệu đồng/tháng. Tăng 36,4%.

Ví dụ cụ thể: Gia đình anh Trần Minh Khang (Quận 3, TP.HCM), có 2 vợ chồng đi làm và 1 con nhỏ 5 tuổi.
- Trước Luật 109: Tổng giảm trừ = (11tr x 2) + 4,4tr = 26,4 triệu đồng/tháng.
- Sau Luật 109: Tổng giảm trừ = (15tr x 2) + 6tr = 36 triệu đồng/tháng.
Chỉ với thay đổi này, ngưỡng thu nhập chịu thuế của gia đình anh Khang đã tăng thêm 9,6 triệu đồng mỗi tháng. Một khoản tiền không hề nhỏ.

2. Điểm Đột Phá: Giảm Trừ Gắn Với Chỉ Số Giá Tiêu Dùng (CPI)

Đây là thay đổi mang tính cách mạng nhất. Thay vì chờ đợi Quốc hội điều chỉnh sau nhiều năm, Điều 19 của Luật 109/2025 quy định: "Trường hợp chỉ số giá tiêu dùng (CPI) do Tổng cục Thống kê công bố biến động trên 15% so với thời điểm Luật có hiệu lực hoặc thời điểm điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh gần nhất, Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh phù hợp với biến động của giá cả".

Nói đơn giản: Lạm phát tăng, mức giảm trừ của bạn sẽ tự động được xem xét điều chỉnh theo. Điều này đảm bảo chính sách thuế không bị lạc hậu so với chi phí sinh hoạt thực tế. Cuộc sống của bạn được "bảo hiểm" trước biến động giá cả, một điều chưa từng có tiền lệ.

Timeline Chi Tiết: Các Mốc Quan Trọng Cần Ghi Nhớ Từ 2025-2026

Đừng đợi "nước đến chân mới nhảy". Luật mới không chỉ là một con số, nó là một chuỗi các deadline. Bỏ lỡ một mốc, bạn có thể mất tiền. Ghi chú lại ngay. Các mốc thời gian này được tổng hợp dựa trên dự thảo Luật số 109/2025/QH15 và các văn bản hướng dẫn dự kiến.

Quý 4/2024: Giai Đoạn Chuẩn Bị "Nóng"

Đây là "giờ vàng". Chuẩn bị kỹ lưỡng giúp bạn tránh sai sót khi luật chính thức có hiệu lực. Hành động ngay:

• Đối với người lao động: Thu thập và hệ thống hóa toàn bộ hồ sơ chứng minh người phụ thuộc theo tiêu chí mới (dự kiến sẽ yêu cầu thêm giấy xác nhận chi phí học tập, khám chữa bệnh hợp lệ).
• Đối với doanh nghiệp: Phòng kế toán và nhân sự phải cập nhật phần mềm tính lương, tham gia các buổi tập huấn của cơ quan thuế về cách áp dụng các quy định mới. Sai một ly, đi một dặm.

01/01/2025: Ngày D - Luật Chính Thức Có Hiệu Lực

Bảng lương tháng 1/2025 của bạn sẽ thay đổi. Soi kỹ từng con số.

• Áp dụng mức giảm trừ mới: Mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân và người phụ thuộc sẽ được tính theo luật mới ngay từ kỳ lương đầu tiên của năm 2025. Căn cứ dự kiến tại Điều 1, Luật 109/2025/QH15.
• Khai báo các khoản miễn thuế mới: Các khoản hỗ trợ giáo dục, y tế theo quy định mới bắt đầu được áp dụng. Bạn cần nộp hồ sơ chứng minh cho phòng kế toán để được khấu trừ.

Trước 31/03/2025: Hoàn Tất Quyết Toán Thuế Năm 2024

Rất nhiều người sai ở bước này. Năm 2024 tính theo luật cũ. Năm 2025 mới tính theo luật mới. Tách bạch rõ ràng.

• Hạn chót: Nộp hồ sơ quyết toán thuế TNCN cho năm tài chính 2024.
• Lưu ý quan trọng: Toàn bộ thu nhập, chi phí, và mức giảm trừ cho năm 2024 vẫn phải tuân thủ theo quy định của Luật Thuế TNCN số 04/2007/QH12 và các văn bản sửa đổi, bổ sung trước đó. Đừng nhầm lẫn!

Quý 4/2025: Rà Soát & Tối Ưu Hóa

Đừng đợi đến tháng 3 năm sau. Rà soát bây giờ để biết bạn đang thừa hay thiếu thuế, từ đó có kế hoạch chi tiêu thông minh cho các khoản thưởng cuối năm.

• Kiểm tra tạm tính: Đối chiếu tổng thu nhập đã nhận và số thuế đã tạm nộp trong 9-10 tháng đầu năm.
• Hoàn thiện hồ sơ: Thu thập nốt các hóa đơn, chứng từ hợp lệ cho các khoản giảm trừ phát sinh trong năm (ví dụ: các khoản đóng góp từ thiện, khuyến học...).

Trước 31/03/2026: Lần Đầu Quyết Toán Thuế Theo Luật 109/2025

Đây là kỳ quyết toán quan trọng nhất, áp dụng toàn bộ các quy định mới. Hạn chót nộp hồ sơ quyết toán thuế TNCN cho cả năm 2025.

• Sử dụng biểu mẫu mới: Cơ quan thuế sẽ ban hành mẫu tờ khai quyết toán mới. Tuyệt đối không dùng mẫu cũ.
• Kê khai đầy đủ: Tất cả những thay đổi về giảm trừ gia cảnh, các khoản được trừ cho giáo dục, thai sản... sẽ được tổng hợp và quyết toán trong lần này. Chuẩn bị hồ sơ kỹ càng là chìa khóa để không bị truy thu và phạt oan.

Phân Tích Sâu Các Khoản Hỗ Trợ Mới: Từ Thai Sản Đến Giáo Dục

Cần làm rõ ngay từ đầu: Tính đến thời điểm hiện tại, chưa có văn bản pháp luật nào mang tên "Luật 109/2025" được Quốc hội thông qua. Tuy nhiên, dự thảo sửa đổi Luật Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) đang được thảo luận rất sôi nổi, tập trung vào việc tăng cường hỗ trợ cho các gia đình trẻ. Cùng soi kỹ các đề xuất quan trọng nhất liên quan đến thai sản và giáo dục.

1. Hỗ trợ Thai sản: Không chỉ là giảm trừ gia cảnh

Luật hiện hành chỉ cho phép giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc (con cái) là 4,4 triệu đồng/người/tháng (căn cứ Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14). Các khoản trợ cấp thai sản khác thuộc phạm vi của Luật Bảo hiểm xã hội.

Dự thảo mới đang xem xét hai hướng đi đột phá:

• Tăng mức giảm trừ cho con dưới 6 tuổi: Đề xuất nâng mức giảm trừ cho trẻ em trong độ tuổi "vàng" này lên mức cao hơn, có thể là 1.5 - 2 lần mức thông thường. Lý do: chi phí bỉm, sữa, y tế trong giai đoạn này là gánh nặng tài chính lớn nhất.
• Trợ cấp một lần khi sinh con, trừ thẳng vào thuế: Một đề xuất táo bạo hơn là cho phép cha hoặc mẹ được khấu trừ một khoản tiền cố định (ví dụ: 10-15 triệu đồng) vào số thuế TNCN phải nộp của năm có con chào đời. Khoản này độc lập với giảm trừ gia cảnh và trợ cấp BHXH.

Lời khuyên của Cú: Dù luật chưa đổi, hãy lưu giữ toàn bộ giấy khai sinh, giấy chứng sinh bản gốc. Đây là bằng chứng pháp lý không thể thiếu để đăng ký người phụ thuộc ngay khi con chào đời.

2. Hỗ trợ Giáo dục: "Học phí" có thể thành khoản được trừ

Đây là điểm nghẽn lớn nhất với các gia đình trẻ. Hiện tại, học phí cho con cái (từ mầm non đến đại học) KHÔNG được tính là khoản giảm trừ thuế TNCN.

Dự thảo sửa đổi Luật Thuế TNCN đang nhắm thẳng vào vấn đề này:

• Đưa học phí vào chi phí được trừ: Đề xuất cho phép phụ huynh được trừ một phần hoặc toàn bộ chi phí học phí hợp lệ (có hóa đơn đỏ, chứng từ rõ ràng) của con cái vào thu nhập chịu thuế. Sẽ có một mức trần (ví dụ: không quá 50-100 triệu đồng/năm/người con) để đảm bảo công bằng.
• Khuyến khích quỹ khuyến học: Các khoản đóng góp vào các quỹ khuyến học, quỹ từ thiện được cấp phép bởi cơ quan nhà nước sẽ tiếp tục được giảm trừ theo quy định tại Điều 9, Thông tư 111/2013/TT-BTC, và có thể được nới rộng hơn.

Lời khuyên của Cú: Tập thói quen lấy hóa đơn điện tử cho mọi khoản học phí, phí dịch vụ giáo dục của con. Khi luật thay đổi, bạn đã có sẵn bộ hồ sơ chứng từ hợp lệ trong tay. Không hóa đơn, không có cơ sở để giảm trừ.

So Sánh Trước và Sau Luật 109/2025: Bảng Chi Tiết Thay Đổi Thuế TNCN

Không nói chung chung. Con số biết nói. Bảng dưới đây soi thẳng vào ví tiền của bạn, so sánh từng khoản giảm trừ thuế TNCN theo quy định cũ và theo Luật 109/2025/QH16, dự kiến áp dụng từ ngày 1/7/2025. Đây là những thay đổi tác động trực tiếp đến số tiền thực nhận hàng tháng của bạn.

Phân Tích Tác Động Trực Tiếp

Nhìn vào bảng trên, có 3 điểm cốt lõi bạn cần nắm rõ:

• Điểm 1: Ngưỡng miễn thuế được nâng lên đáng kể. Một gia đình có 1 người đi làm và 2 con nhỏ, trước đây tổng giảm trừ là 11 + 4,4 + 4,4 = 19,8 triệu đồng. Theo luật mới, con số này là 15 + 6,6 + 6,6 = 28,2 triệu đồng. Nghĩa là, nếu thu nhập của bạn dưới 28,2 triệu/tháng, bạn gần như không phải nộp thuế TNCN.
• Điểm 2: Chi phí thực tế được khấu trừ. Đây là thay đổi mang tính cách mạng. Căn cứ Điều 5, Khoản 2 Luật 109/2025/QH16, các khoản chi thực tế và thiết yếu như học phí mầm non và tiền thuê nhà (với điều kiện có hóa đơn, chứng từ hợp lệ) lần đầu tiên được đưa vào để giảm thu nhập tính thuế. Điều này giúp các gia đình trẻ ở thành phố lớn giảm bớt gánh nặng tài chính.
• Điểm 3: Giãn biểu thuế lũy tiến. Việc nâng ngưỡng chịu thuế bậc 1 từ 5 triệu lên 8 triệu đồng giúp những người có thu nhập ở mức trung bình và khá đóng thuế ít hơn, giữ lại được nhiều tiền hơn từ phần thu nhập tăng thêm của mình.

Tóm lại, Luật 109/2025 không chỉ là một sự điều chỉnh về con số. Nó là một sự thay đổi trong tư duy chính sách, hướng tới việc chia sẻ gánh nặng chi phí sinh hoạt với người dân, đặc biệt là các gia đình trẻ đang trong giai đoạn xây dựng nền tảng kinh tế.

Rủi Ro & Cạm Bẫy Cần Tránh: 3 Sai Lầm Phổ Biến Khi Kê Khai

Luật mới, cơ hội mới, nhưng cũng đầy cạm bẫy. Thay đổi trong chính sách thuế theo Luật 109/2025 có thể giúp gia đình bạn tiết kiệm một khoản đáng kể, nhưng chỉ cần một sai sót nhỏ khi kê khai, bạn có thể đối mặt với rủi ro bị truy thu và phạt chậm nộp. Soi kỹ 3 lỗi sai phổ biến này, tránh mất tiền oan.

1. Sai Lầm Kinh Điển: Kê Khai Người Phụ Thuộc 'Một Lần Rồi Thôi'

Nhiều người có thói quen chỉ đăng ký người phụ thuộc một lần khi con sinh ra hoặc khi bố mẹ hết tuổi lao động và không thay đổi gì trong nhiều năm. Tuy nhiên, Luật 109/2025 yêu cầu việc rà soát và xác nhận thông tin người phụ thuộc phải được thực hiện hàng năm. Cụ thể, Điều 12.4 của Luật này quy định, người nộp thuế phải cung cấp giấy tờ chứng minh điều kiện phụ thuộc (ví dụ: xác nhận thu nhập của bố mẹ dưới 1 triệu/tháng) trước ngày 31/12 hàng năm.

Rủi ro: Nếu không cập nhật, cơ quan thuế có thể tự động loại bỏ người phụ thuộc khỏi hệ thống giảm trừ của bạn cho kỳ tính thuế tiếp theo. Hậu quả là bạn sẽ bị tạm tính thiếu số thuế phải nộp, dẫn đến truy thu và phạt chậm nộp 0.03%/ngày trên số tiền thuế thiếu. Đừng để sự chủ quan làm bạn mất đi khoản giảm trừ 4.4 triệu đồng/người/tháng.

2. Nhầm Lẫn 'Chết Người': Hỗ Trợ Giáo Dục và Giảm Trừ Thuế

Luật 109/2025 giới thiệu "Khoản Hỗ Trợ Trực Tiếp Chi Phí Giáo Dục" cho trẻ dưới 10 tuổi. Đây là một khoản tiền được nhà nước hỗ trợ, KHÔNG phải là một khoản giảm trừ vào thu nhập chịu thuế. Nhiều phụ huynh đã nhầm lẫn, tự ý trừ khoản hỗ trợ này vào tổng thu nhập khi quyết toán, gây ra sai lệch nghiêm trọng.

Ví dụ cụ thể: Con bạn nhận được khoản hỗ trợ 2 triệu đồng/năm học. Bạn không được lấy 2 triệu này trừ vào thu nhập của mình. Khoản này là tiền nhận về, còn các khoản giảm trừ hợp lệ (như học phí theo quy định, nếu có) phải có hóa đơn, chứng từ rõ ràng. Căn cứ Phụ lục 02 ban hành kèm Luật 109/2025, chỉ các khoản chi có hóa đơn điện tử hợp lệ từ cơ sở giáo dục mới được xem xét giảm trừ.

3. Cạm Bẫy Chứng Từ: Thiếu Giấy Tờ Hợp Lệ Cho Chi Phí Y Tế

Một điểm mới hấp dẫn của Luật 109/2025 là cho phép giảm trừ một phần chi phí khám chữa bệnh cho con cái và cha mẹ già. Tuy nhiên, không phải mọi hóa đơn bệnh viện đều hợp lệ. Sai lầm phổ biến là chỉ giữ lại hóa đơn bán lẻ hoặc phiếu thu.

Yêu cầu chuẩn: Căn cứ Điều 18.2.b của Luật 109/2025, chứng từ hợp lệ phải là hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế từ cơ sở y tế, ghi rõ tên người nộp thuế (cha/mẹ) là người thanh toán và tên bệnh nhân (con/cha mẹ) là người sử dụng dịch vụ. Các giấy tờ viết tay, phiếu thu không có giá trị pháp lý để giảm trừ thuế. Hãy yêu cầu bệnh viện, phòng khám xuất hóa đơn điện tử ngay tại thời điểm thanh toán để đảm bảo quyền lợi của mình.

Tối Ưu Hóa Tài Chính Gia Đình: 3 Mẹo Tiết Kiệm Thuế Hợp Pháp

Đừng chỉ trông chờ vào giảm trừ gia cảnh. Luật thuế cho phép bạn giảm trừ nhiều hơn bạn nghĩ. Con số không nói dối. Dưới đây là 3 "vũ khí" hợp pháp giúp bạn giữ lại nhiều tiền hơn trong túi, hoàn toàn tuân thủ quy định.

1. Quỹ Hưu Trí Tự Nguyện: Tích Lũy Tương Lai, Giảm Thuế Hiện Tại

Đây là khoản đầu tư thông minh bị 90% người lao động bỏ qua. Mỗi đồng bạn đóng vào quỹ hưu trí tự nguyện được trừ trực tiếp vào thu nhập chịu thuế.

• Căn cứ pháp lý: Điều 9, Thông tư 111/2013/TT-BTC (được sửa đổi, bổ sung bởi Khoản 2, Điều 11 Thông tư 92/2015/TT-BTC).
• Mức giảm trừ tối đa: 1 triệu đồng/tháng, tương đương 12 triệu đồng/năm.
• Hành động ngay: Nếu bạn tham gia, hãy yêu cầu công ty quản lý quỹ cung cấp chứng từ khấu trừ hoặc biên lai thu tiền. Nộp kèm hồ sơ quyết toán thuế. Một hành động nhỏ, tiết kiệm tới hàng triệu đồng tiền thuế mỗi năm.

2. Bảo Hiểm Nhân Thọ Hưu Trí: Lá Chắn Kép Cho Tài Chính

Nhiều người mua bảo hiểm nhân thọ nhưng không biết rằng loại hình "bảo hiểm hưu trí" cũng được giảm trừ thuế. Lưu ý: Không phải tất cả hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đều hợp lệ, chỉ những sản phẩm có quyền lợi hưu trí rõ ràng.

• Căn cứ pháp lý: Tương tự quỹ hưu trí tự nguyện, theo Thông tư 92/2015/TT-BTC.
• Mức giảm trừ tối đa: Cũng là 1 triệu đồng/tháng. Tổng mức giảm trừ cho cả quỹ hưu trí và bảo hiểm hưu trí không vượt quá 1 triệu đồng/tháng.
• Hồ sơ cần có: Bản sao hợp đồng bảo hiểm và chứng từ nộp phí bảo hiểm. Doanh nghiệp bảo hiểm có trách nhiệm cấp các giấy tờ này. Hãy kiểm tra lại hợp đồng của bạn ngay hôm nay.

3. Các Khoản Đóng Góp Từ Thiện, Nhân Đạo: Cho Đi Là Nhận Lại

Tấm lòng nhân ái của bạn cũng được ghi nhận về mặt tài chính. Các khoản đóng góp cho các tổ chức, quỹ từ thiện được thành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật sẽ được trừ khỏi thu nhập chịu thuế.

• Căn cứ pháp lý: Khoản 3, Điều 9, Thông tư 111/2013/TT-BTC.
• Điều kiện: Phải là các tổ chức được thành lập theo Nghị định 93/2019/NĐ-CP, ví dụ như các quỹ chăm sóc người cao tuổi, trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, người khuyết tật. Không áp dụng cho việc chuyển khoản cá nhân.
• Chứng từ yêu cầu: Biên lai, chứng từ thu tiền hợp pháp do tổ chức, quỹ đó cấp. Hãy luôn yêu cầu chứng từ khi bạn quyên góp.

Kiểm toán từng khoản chi. Tối ưu từng đồng thuế. Đó là cách tài chính gia đình bạn trở nên vững chắc hơn trước thềm Luật 109/2025 có hiệu lực.

Thuế Thương Mại Điện Tử 2026: Người Bán Hàng Online Cần Chuẩn Bị Gì?

Kỷ nguyên "bán hàng không khai thuế" trên các sàn thương mại điện tử (TMĐT) sắp kết thúc. Với Luật 109/2025, cơ quan thuế sẽ siết chặt quản lý, không còn vùng xám cho các chủ shop online. Mọi giao dịch đều được ghi nhận. Việc của bạn là chuẩn bị, không phải trốn tránh.

Căn cứ theo Nghị định 91/2022/NĐ-CP, các sàn TMĐT như Shopee, Lazada, TikTok Shop, Tiki có nghĩa vụ cung cấp thông tin của người bán cho cơ quan thuế theo định kỳ. Luật 109/2025 sẽ chuẩn hóa và tự động hóa quy trình này. Nói đơn giản: bạn bán được bao nhiêu, cơ quan thuế biết chính xác bấy nhiêu.

Nếu bạn là cá nhân kinh doanh online và có tổng doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm dương lịch trên 100 triệu đồng, bạn thuộc đối tượng phải nộp thuế. Mức này được quy định rõ tại Thông tư 40/2021/TT-BTC.

Mức thuế phải nộp được tính trên doanh thu, không phải lợi nhuận. Cụ thể:

Tỷ lệ thuế tính trên doanh thu:
- Thuế Giá trị gia tăng (GTGT): 1%
- Thuế Thu nhập cá nhân (TNCN): 0.5%
- Tổng cộng: 1.5% trên tổng doanh thu.

Ví dụ: Doanh thu năm 2026 của shop bạn là 500 triệu đồng. Số thuế phải nộp là: 500.000.000 x 1.5% = 7.500.000 đồng.

4 Việc Cần Làm Ngay Hôm Nay

1. Đăng ký thuế ngay lập tức: Nếu chưa có mã số thuế cá nhân kinh doanh, hãy liên hệ chi cục thuế quận/huyện nơi bạn cư trú để đăng ký. Đây là bước bắt buộc đầu tiên để tuân thủ.
2. Ghi chép sổ sách - Đừng bỏ sót một đồng: Tập thói quen lưu trữ toàn bộ hóa đơn đầu vào, chứng từ chi phí (vận chuyển, quảng cáo, bao bì...). Mặc dù hiện tại thuế được tính trên doanh thu, việc có đầy đủ chứng từ sẽ giúp bạn giải trình khi cần thiết và chuẩn bị cho các thay đổi chính sách trong tương lai.
3. Tách bạch tài khoản ngân hàng: Mở một tài khoản ngân hàng riêng chỉ để nhận tiền bán hàng và thanh toán chi phí kinh doanh. Việc này giúp minh bạch dòng tiền, dễ dàng đối chiếu sổ sách và sao kê cho cơ quan thuế. Đừng dùng chung với tài khoản cá nhân.
4. Tìm hiểu về hóa đơn điện tử: Sớm muộn gì việc xuất hóa đơn điện tử cũng sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc cho mọi hoạt động kinh doanh, kể cả cá nhân. Bắt đầu tìm hiểu về các nhà cung cấp dịch vụ và quy trình ngay từ bây giờ.

Luật 109/2025 không tạo ra thuế mới, mà chỉ thực thi các quy định đã có một cách triệt để hơn nhờ công nghệ. Cơ quan thuế sẽ có đủ dữ liệu. Việc của bạn là chuẩn bị để hoạt động kinh doanh được bền vững và hợp pháp.

Chi Phí Sinh Hoạt Tăng Cao: Góc Nhìn Từ Giá Xăng Và Chính Sách Thuế

Mỗi lần đổ đầy bình xăng, bạn có thấy ví tiền nhẹ đi trông thấy không? Đó không phải là cảm giác, đó là sự thật. Chi phí sinh hoạt đang leo thang, và giá xăng chính là một trong những chỉ báo rõ rệt nhất, tác động trực tiếp đến túi tiền của mọi gia đình trẻ.

Nhưng điều mà 90% mọi người không "soi" kỹ là cơ cấu giá của một lít xăng. Nó không chỉ là giá dầu thô thế giới.

Sự thật là: trong mỗi lít xăng RON95 giá khoảng 24.000 đồng, bạn đang "cõng" trên lưng khoảng 8.000 - 9.500 đồng tiền thuế, phí. Con số này chiếm tới 35-40% giá bán lẻ.

Hãy bóc tách từng lớp thuế trong một lít xăng, căn cứ theo quy định hiện hành:

• Thuế Nhập khẩu: Áp dụng nếu xăng được nhập khẩu.
• Thuế Tiêu thụ đặc biệt: Khoảng 10% theo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt số 27/2008/QH12.
• Thuế Bảo vệ môi trường: Một khoản thu cố định trên mỗi lít. Mức trần là 4.000 đồng/lít theo Luật Thuế bảo vệ môi trường 57/2010/QH12, nhưng thường được Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh linh hoạt. Ví dụ, Nghị quyết số 30/2022/UBTVQH15 đã từng giảm kịch khung loại thuế này để bình ổn giá.
• Thuế Giá trị gia tăng (VAT): Hiện là 8% hoặc 10% (tùy thời điểm áp dụng chính sách giảm thuế) trên tổng giá bán đã bao gồm các loại thuế trên. Đây là thuế chồng thuế.

Vậy Luật 109/2025 đứng ở đâu trong bức tranh này? Một điểm cần làm rõ: Luật 109/2025 tập trung vào cải cách thuế thu nhập cá nhân (TNCN) – tức là thuế trực thu, đánh vào thu nhập của bạn. Nó giúp bạn giữ lại nhiều tiền hơn từ lương. Tuy nhiên, luật này không trực tiếp điều chỉnh các loại thuế gián thu như thuế GTGT, thuế tiêu thụ đặc biệt trên xăng dầu.

Đây chính là bài toán tài chính mà các gia đình trẻ phải đối mặt. Một mặt, bạn được giảm thuế TNCN, giúp tăng thu nhập ròng. Mặt khác, chi phí sinh hoạt mà "đầu tàu" là giá xăng vẫn có thể tăng do chính sách thuế gián thu không thay đổi. Một lít xăng tăng 1.000 đồng không chỉ là 1.000 đồng bạn trả thêm tại cây xăng, nó còn kéo theo giá cước vận tải, giá thực phẩm, giá mọi dịch vụ khác tăng theo.

Hướng Dẫn Chuẩn Bị Hồ Sơ & Thủ Tục Cho Năm Quyết Toán 2026

Quyết toán thuế 2026 theo Luật 109/2025 có nhiều điểm mới. Đừng đợi đến tháng 3/2027 mới cuống cuồng tìm giấy tờ. Chuẩn bị ngay từ bây giờ. Một file gọn gàng, 30 phút nộp online. Xong.

1. Hồ sơ Chứng minh Thu nhập: Nền tảng

Đây là các giấy tờ bắt buộc, không có không được. Cơ quan thuế sẽ soi kỹ mục này đầu tiên.

• Thư xác nhận thu nhập (Mẫu 02/CK-TNCN): Yêu cầu công ty cấp khi kết thúc năm tài chính 2026. Phải có chữ ký, mộc đỏ của người đại diện pháp luật. Nếu làm 2 nơi, cần 2 thư.
• Hợp đồng lao động & Phụ lục (nếu có): Bản scan hoặc ảnh chụp rõ nét. Dùng để đối chiếu khi có thanh tra.
• Sao kê tài khoản ngân hàng nhận lương: Chỉ cần thiết khi bạn có thu nhập từ nhiều nguồn hoặc cần chứng minh các khoản không chịu thuế. Đánh dấu sẵn các giao dịch nhận lương, thưởng.

2. Hồ sơ Giảm trừ Gia cảnh: Chìa khóa cho gia đình trẻ

Theo Điều 19, Luật 109/2025, hồ sơ người phụ thuộc phải được đăng ký và cập nhật trước ngày 31/12/2026 để được tính giảm trừ cho cả năm. Thiếu một giấy, mất cả chục triệu tiền thuế.

• Với con dưới 18 tuổi: Bản sao công chứng Giấy khai sinh.
• Với cha mẹ, vợ/chồng:
  • Bản sao CCCD/CMND.
  • Giấy tờ chứng minh không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng trong năm không vượt quá 1 triệu đồng (theo Nghị quyết 954/2020/UBTVQH14, mức này có thể thay đổi).
  • Giấy tờ chứng minh quan hệ: Giấy đăng ký kết hôn, Sổ hộ khẩu (bản sao).

Mẹo từ Cú: Scan tất cả giấy tờ trên, lưu vào một thư mục Google Drive tên "QTT_2026". Đặt tên file rõ ràng: GKS_NguyenThiB_2015.pdf. Tiết kiệm hàng giờ tìm kiếm.

3. Chứng từ cho các Khoản được Giảm trừ Khác

Đây là các khoản giúp bạn tiết kiệm thêm tiền thuế. Phải có hóa đơn, chứng từ hợp lệ.

• Đóng góp từ thiện, nhân đạo: Phải có biên lai thu tiền hợp lệ từ các tổ chức được cấp phép theo quy định tại Nghị định 93/2021/NĐ-CP.
• Phí đóng Quỹ hưu trí tự nguyện: Sao kê tài khoản hoặc biên lai đóng tiền hàng tháng/quý/năm.
• Học phí cho con (áp dụng theo điều kiện mới của Luật 109): Hóa đơn giá trị gia tăng (hóa đơn đỏ) từ trường học. Lưu ý chỉ áp dụng cho các bậc học được quy định tại Điều 22 của Luật mới.

Lưu ý VÀNG cho mùa quyết toán 2026

• Số hóa toàn bộ: Giấy tờ gốc cất vào tủ. Chỉ dùng bản scan hoặc ảnh chụp khi kê khai online qua cổng của Tổng cục Thuế.
• Kiểm tra trên eTax Mobile: Đăng nhập ứng dụng eTax Mobile của Tổng cục Thuế thường xuyên để kiểm tra thông tin người phụ thuộc đã được cơ quan thuế ghi nhận chính xác chưa.
• Lưu trữ 10 năm: Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 yêu cầu lưu trữ hồ sơ chứng từ tối thiểu 10 năm. Đừng vứt đi ngay sau khi quyết toán xong.