Thuế Kế Toán 2026: 98% Người Không Biết 3 Thay Đổi Lớn

⏱️ 16 phút đọc
Thuế Kế Toán 2026

⏱️ 11 phút đọc · 2095 từ Giới Thiệu: Đếm Ngược Đến Năm 2026 – Thay Đổi Lớn Cần Nắm Rõ Năm 2026 không chỉ là một cột mốc thời gian, mà còn là một dấu ấn chuyển mình mạnh mẽ trong hệ thống tài chính quốc gia. Từ 01/01/2026, hàng loạt quy định mới về thuế và kế toán sẽ chính thức có hiệu lực. Đây là những thay đổi không thể bỏ qua, đặc biệt đối với hơn 5 triệu hộ kinh doanh và hàng trăm ngàn doanh nghiệp trên cả nước, nhất là tại các trung tâm kinh tế sầm uất như TP.HCM và Hà Nội. Mục tiêu? Tinh gọ…

Giới Thiệu: Đếm Ngược Đến Năm 2026 – Thay Đổi Lớn Cần Nắm Rõ

Năm 2026 không chỉ là một cột mốc thời gian, mà còn là một dấu ấn chuyển mình mạnh mẽ trong hệ thống tài chính quốc gia. Từ 01/01/2026, hàng loạt quy định mới về thuế và kế toán sẽ chính thức có hiệu lực. Đây là những thay đổi không thể bỏ qua, đặc biệt đối với hơn 5 triệu hộ kinh doanh và hàng trăm ngàn doanh nghiệp trên cả nước, nhất là tại các trung tâm kinh tế sầm uất như TP.HCM và Hà Nội. Mục tiêu? Tinh gọn thủ tục, tăng cường minh bạch, và đẩy mạnh chuyển đổi số trong nền kinh tế.

Trong bối cảnh kinh tế hiện tại, khi mà giá cả luôn là mối quan tâm hàng đầu – ví dụ như giá xăng RON 95 đang ở mức 23.540 VND/lít tại Việt Nam, thấp hơn Thái Lan (25.784 VND/lít) nhưng cao hơn Trung Quốc (24.995 VND/lít) – việc nắm vững các chính sách thuế để tối ưu hóa chi phí là cực kỳ cần thiết. Những thay đổi sắp tới sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền và nghĩa vụ tài chính của bạn. Cú Kiểm Toán sẽ soi kỹ 3 điểm nóng nhất để bạn không bị bỏ lại phía sau.

🦉 Cú nhận xét: Việc chủ động tìm hiểu ngay từ bây giờ sẽ giúp doanh nghiệp và người nộp thuế có đủ thời gian để chuẩn bị, tránh các sai sót không đáng có và tối ưu hóa lợi ích từ các chính sách mới. Đừng đợi đến phút chót!

Ba điểm trọng yếu mà bạn cần đặc biệt lưu tâm bao gồm: việc bãi bỏ thuế khoán cho hộ kinh doanh, những cập nhật quan trọng trong chế độ kế toán doanh nghiệp theo Thông tư mới, và mức giảm trừ gia cảnh tăng lên 15,5 triệu đồng/tháng. Những thay đổi này không chỉ đơn thuần là điều chỉnh con số, mà còn là sự tái định hình cách thức quản lý và tuân thủ nghĩa vụ tài chính của cá nhân và tổ chức. Hãy cùng Cú Kiểm Toán đi sâu vào từng quy định để hiểu rõ hơn.

1. Bỏ Thuế Khoán: Hộ Kinh Doanh Chuyển Mình Sang Kê Khai Theo Doanh Thu Thực Tế

Một trong những thay đổi mang tính cách mạng nhất từ 01/01/2026 là việc chính thức bãi bỏ chế độ thuế khoán đối với hộ kinh doanh. Căn cứ theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP, các hộ kinh doanh sẽ chuyển sang chế độ kê khai thuế theo doanh thu thực tế phát sinh. Điều này đòi hỏi sự minh bạch và chính xác cao hơn trong việc ghi nhận các hoạt động kinh doanh.

Nghị định 68/2026/NĐ-CP đã phân loại hộ kinh doanh thành 3 nhóm dựa trên doanh thu, mỗi nhóm có tần suất kê khai khác nhau:

Nhóm 1: Doanh thu dưới 200 triệu đồng/năm. Các hộ kinh doanh thuộc nhóm này sẽ thực hiện kê khai thuế 2 lần/năm. Đáng chú ý, nếu doanh thu thực tế cả năm dưới 200 triệu đồng, hộ kinh doanh có thể được hoàn thuế GTGT và TNCN đã nộp thay thông qua sàn TMĐT.
Nhóm 2: Doanh thu từ 200 triệu đồng đến 3 tỷ đồng/năm. Những hộ kinh doanh này sẽ phải kê khai thuế theo quý, đòi hỏi sự theo dõi doanh thu thường xuyên hơn.
Nhóm 3: Doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm. Đặc biệt, nếu doanh thu vượt quá 50 tỷ đồng/năm, hộ kinh doanh phải kê khai thuế hàng tháng. Các hộ này sẽ được áp dụng khấu trừ thuế GTGT đầu vào tương tự như doanh nghiệp, tạo điều kiện thuận lợi hơn trong việc quản lý chi phí.

Chính sách này đặc biệt ảnh hưởng đến các hộ kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử (TMĐT) tại TP.HCM và Hà Nội. Theo FastCA, các sàn TMĐT như Shopee, Lazada sẽ thực hiện khấu trừ và nộp thay thuế GTGT và TNCN theo tỷ lệ % doanh thu. Đây là bước đi quan trọng nhằm số hóa quản lý thuế, tăng tính công bằng và minh bạch. Để tự kiểm tra xem doanh nghiệp mình thuộc nhóm nào và thời gian kê khai, bạn có thể sử dụng công cụ tính thuế hộ kinh doanh của Cú Thông Thái.

Tiêu chí Chế độ thuế khoán (trước 2026) Chế độ kê khai thực tế (từ 2026)
Cơ sở tính thuế Doanh thu ước tính Doanh thu thực tế
Phân loại Không phân loại rõ ràng theo doanh thu 3 nhóm dựa trên doanh thu (dưới 200tr, 200tr-3tỷ, trên 3tỷ)
Tần suất kê khai Theo năm 2 lần/năm, quý, hoặc tháng tùy nhóm
Khấu trừ GTGT Không áp dụng Nhóm 3 (>3 tỷ doanh thu) được áp dụng
Quản lý TMĐT Tự kê khai hoặc quản lý khó khăn Sàn TMĐT khấu trừ/nộp thay, minh bạch hóa

2. Chuẩn Mực Kế Toán Mới: Thông tư 99/2025/TT-BTC Thay Thế Thông tư 200

Không chỉ thuế, lĩnh vực kế toán cũng đón nhận những thay đổi lớn từ 2026. Thông tư 99/2025/TT-BTC sẽ chính thức thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC, mang đến một hệ thống chuẩn mực kế toán cập nhật và tinh gọn hơn. Mục tiêu là giúp doanh nghiệp, đặc biệt là những đơn vị hoạt động trong môi trường kinh tế số và có giao dịch quốc tế, quản lý tài chính hiệu quả hơn.

Những điểm nổi bật của Thông tư 99/2025/TT-BTC bao gồm:

Báo cáo tình hình tài chính (Mẫu B01-DN): Thay thế hoàn toàn Bảng cân đối kế toán truyền thống. Điều này phản ánh xu hướng kế toán hiện đại, tập trung vào tình hình tài chính tổng thể thay vì chỉ là sự cân bằng tài sản và nguồn vốn.
Hệ thống tài khoản và mẫu sổ kế toán: Phụ lục 2 về hệ thống tài khoản được điều chỉnh, với việc đổi tên, bổ sung và bãi bỏ một số tài khoản để phù hợp hơn với thực tiễn kinh doanh. Số lượng mẫu sổ kế toán cũng được giảm từ 45 xuống còn 42 mẫu trong Phụ lục 3, giúp đơn giản hóa công tác hạch toán.
Đơn vị tiền tệ kế toán: Theo Điều 4 của Thông tư, các doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu hoặc giao dịch ngoại tệ lớn (ví dụ như các doanh nghiệp trong Khu chế xuất Tân Thuận, TP.HCM) được phép lựa chọn ngoại tệ làm đơn vị tiền tệ kế toán nếu đáp ứng đủ các điều kiện quy định. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các công ty đa quốc gia và doanh nghiệp có doanh thu chủ yếu bằng ngoại tệ.

Việc áp dụng nhất quán Thông tư 99/2025/TT-BTC sẽ bắt đầu từ năm tài chính 2026. Các doanh nghiệp cần đảm bảo rằng kế toán viên của mình được đào tạo kịp thời về những thay đổi này trước 31/12/2025 để tránh sai sót. Đồng thời, mọi thay đổi trong phương pháp kế toán do Thông tư mới yêu cầu đều phải được thuyết minh rõ ràng trong báo cáo tài chính.

3. Giảm Trừ Gia Cảnh: 15,5 Triệu Đồng Giúp Giảm Gánh Nặng TNCN

Tin vui cho người lao động, đặc biệt tại các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM, nơi chi phí sinh hoạt cao. Từ 01/01/2026, mức giảm trừ gia cảnh sẽ chính thức tăng lên 15,5 triệu đồng/tháng/người, theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15. Đây là sự điều chỉnh kịp thời, giúp giảm đáng kể gánh nặng thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cho hàng triệu người lao động và gia đình của họ.

Mức giảm trừ gia cảnh hiện hành là 11 triệu đồng/tháng cho bản thân người nộp thuế và 4,4 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc. Với mức mới 15,5 triệu đồng, ngưỡng phải nộp thuế sẽ cao hơn, đồng nghĩa với việc nhiều người có thu nhập trung bình sẽ được hưởng lợi, hoặc sẽ phải nộp ít thuế hơn. Đây là một động thái hỗ trợ tích cực, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế vẫn còn nhiều thách thức.

Nội dung Trước 01/01/2026 Từ 01/01/2026 (Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15)
Mức giảm trừ cho bản thân 11 triệu đồng/tháng 15,5 triệu đồng/tháng
Mức giảm trừ cho người phụ thuộc 4,4 triệu đồng/tháng/người Sẽ được điều chỉnh tương ứng theo Nghị quyết
Đối tượng hưởng lợi Người nộp thuế TNCN Người nộp thuế TNCN, đặc biệt là người có thu nhập trung bình

Ngoài ra, chính sách giảm thuế GTGT 8% cũng đã được kéo dài đến hết năm 2026 theo Luật 48/2024/QH15, có hiệu lực từ 01/07/2025. Điều này tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa giảm chi phí đầu vào, từ đó có thể giảm giá thành sản phẩm, thúc đẩy tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế. Bạn có thể tự kiểm tra mức giảm trừ gia cảnh của mình để biết chính xác số thuế TNCN phải nộp.

Bài Học Cho Người Nộp Thuế: Chuẩn Bị Tối Ưu Ngay Hôm Nay

Những thay đổi trong năm 2026 không phải là gánh nặng, mà là cơ hội để bạn nhìn lại và tối ưu hóa quy trình tài chính của mình. Cú Kiểm Toán có 3 lời khuyên vàng để bạn chuẩn bị tốt nhất:

Đào tạo và cập nhật kiến thức liên tục: Đặc biệt là đối với đội ngũ kế toán. Thông tư 99/2025/TT-BTC không chỉ thay đổi biểu mẫu mà còn yêu cầu tư duy mới về hạch toán. Theo Bộ Tài chính, việc tinh gọn hệ thống tài khoản và cho phép chọn ngoại tệ kế toán sẽ tạo ra sự linh hoạt, nhưng cũng đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc. Hãy đảm bảo nhân sự của bạn được huấn luyện kỹ lưỡng trước 31/12/2025.
Chuyển đổi số và sử dụng công cụ hỗ trợ: Việc bỏ thuế khoán và yêu cầu kê khai điện tử theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP nhấn mạnh tầm quan trọng của số hóa. Tổng cục Thuế (gdt.gov.vn) đã và đang đẩy mạnh kê khai điện tử. Các ngân hàng như Vietcombank, BIDV cũng hỗ trợ tích hợp giao dịch TMĐT. Sử dụng phần mềm kế toán và các công cụ hỗ trợ tính toán thuế bán online 2026 của Cú Thông Thái sẽ giúp bạn kê khai nhanh, chính xác, và tránh phạt chậm nộp 0,03%/ngày.
Rà soát và tối ưu hóa cấu trúc doanh nghiệp: Với các hộ kinh doanh có doanh thu lớn, việc xem xét chuyển đổi thành doanh nghiệp có thể mang lại lợi ích về khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Đồng thời, với mức giảm trừ gia cảnh mới, người lao động cần rà soát lại thông tin người phụ thuộc để đảm bảo được hưởng đầy đủ quyền lợi, giúp giảm thuế TNCN phải nộp. Tính thuế TNCN ngay để biết bạn sẽ tiết kiệm được bao nhiêu.

Những bước chuẩn bị này không chỉ giúp bạn tuân thủ đúng quy định pháp luật mà còn là nền tảng vững chắc để phát triển kinh doanh bền vững. Việc nắm bắt xu hướng số hóa và minh bạch trong quản lý thuế sẽ nâng cao vị thế của Việt Nam trong khu vực ASEAN.

Kết Luận: Chuyển Mình Để Vươn Xa

Năm 2026 đánh dấu một kỷ nguyên mới cho hệ thống thuế và kế toán tại Việt Nam. Từ việc bãi bỏ thuế khoán, tinh gọn chuẩn mực kế toán, đến tăng mức giảm trừ gia cảnh, tất cả đều hướng đến mục tiêu minh bạch hóa, đơn giản hóa thủ tục và hỗ trợ tốt hơn cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và người lao động.

Những thay đổi này là thách thức, nhưng cũng là cơ hội vàng để các chủ thể kinh tế củng cố nền tảng tài chính, nâng cao năng lực cạnh tranh trong môi trường số. Đừng để các quy định phức tạp làm bạn bối rối. Hãy chủ động tìm hiểu, cập nhật kiến thức và tận dụng các công cụ hỗ trợ để quá trình chuyển đổi diễn ra suôn sẻ nhất.

Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn để luôn đi trước một bước. Cú Kiểm Toán luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn trên hành trình này!

🎯 Key Takeaways
1
Từ 01/01/2026, hộ kinh doanh phải kê khai thuế theo doanh thu thực tế, không còn chế độ thuế khoán. Các sàn TMĐT sẽ khấu trừ nộp thay thuế GTGT và TNCN.
2
Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC, đổi Bảng cân đối thành Báo cáo tình hình tài chính và giảm từ 45 xuống 42 mẫu sổ kế toán, đòi hỏi doanh nghiệp cần đào tạo kế toán viên trước 31/12/2025.
3
Mức giảm trừ gia cảnh cho người nộp thuế tăng lên 15,5 triệu đồng/tháng từ 01/01/2026 theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, giúp giảm đáng kể gánh nặng thuế TNCN.
🧮 Cú Kiểm Toán khuyên

Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn

📋 Ví Dụ Thực Tế 1

Chị Nguyễn Thị Thanh Tâm, 35 tuổi, Chủ shop thời trang online ở Quận 7, TP.HCM.

💰 Thu nhập: 30 triệu/tháng · Kinh doanh trên Shopee, Lazada, lo lắng về việc bỏ thuế khoán.

Chị Tâm là chủ một cửa hàng thời trang online khá thành công trên Shopee và Lazada, với doanh thu trung bình 30 triệu đồng/tháng (360 triệu/năm). Khi nghe tin về việc bỏ thuế khoán từ 01/01/2026 và các sàn TMĐT sẽ khấu trừ thuế trực tiếp, chị Tâm cảm thấy rất hoang mang. Chị không chắc mình sẽ thuộc nhóm kê khai nào và liệu có bị ảnh hưởng nhiều không. Chị lo lắng về việc phải quản lý sổ sách phức tạp hơn và có thể phải nộp thuế nhiều hơn. Chị quyết định tìm hiểu trên Cú Thông Thái. Sau khi truy cập công cụ tính thuế hộ kinh doanh của Cú Thông Thái và nhập doanh thu, chị Tâm nhận ra với mức doanh thu 360 triệu/năm, chị thuộc Nhóm 2 và sẽ phải kê khai thuế theo quý. Công cụ cũng ước tính mức thuế chị sẽ phải nộp theo tỷ lệ % doanh thu đã được khấu trừ bởi sàn. Chị thở phào nhẹ nhõm khi thấy mình vẫn đủ khả năng chi trả và quan trọng hơn, Cú Thông Thái còn gợi ý chị nên giữ lại các hóa đơn đầu vào để chuẩn bị cho khả năng chuyển đổi thành doanh nghiệp trong tương lai nếu doanh thu tăng vượt ngưỡng 3 tỷ, để tận dụng chính sách khấu trừ GTGT như các doanh nghiệp lớn.
💰 Tính Thuế TNCN

Miễn phí · Không cần đăng ký · Kết quả trong 30 giây

📋 Ví Dụ Thực Tế 2

Anh Lê Văn Hùng, 42 tuổi, Kế toán trưởng doanh nghiệp nhỏ ở Cầu Giấy, Hà Nội.

💰 Thu nhập: 25 triệu/tháng · Bố mẹ già và 2 con nhỏ, bối rối trước những thay đổi kế toán và giảm trừ gia cảnh.

Anh Hùng, kế toán trưởng cho một công ty thương mại nhỏ ở Hà Nội, đang 'đau đầu' với Thông tư 99/2025/TT-BTC và Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15. Anh biết rằng Báo cáo tình hình tài chính sẽ thay thế Bảng cân đối kế toán, và số mẫu sổ kế toán cũng giảm. Tuy nhiên, anh chưa hình dung rõ quy trình cập nhật hệ thống tài khoản và đào tạo nhân viên. Hơn nữa, với 2 con nhỏ và bố mẹ già (là người phụ thuộc), anh cũng băn khoăn về tác động của mức giảm trừ gia cảnh 15,5 triệu đồng/tháng lên thuế TNCN của bản thân. Anh đã dùng công cụ tính giảm trừ gia cảnh của Cú Thông Thái. Sau khi nhập dữ liệu về thu nhập và số người phụ thuộc, công cụ đã cho anh một cái nhìn rõ ràng về số thuế TNCN anh sẽ phải nộp từ 2026. Anh cũng nhận được gợi ý về việc rà soát lại thông tin người phụ thuộc để đảm bảo quyền lợi tối đa. Với những thông tin này, anh Hùng đã có kế hoạch cụ thể để cập nhật quy trình kế toán nội bộ và yên tâm hơn về nghĩa vụ thuế của mình.
❓ Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)
❓ Thuế khoán cho hộ kinh doanh sẽ bị bỏ hoàn toàn từ khi nào?
Chế độ thuế khoán sẽ chính thức bị bãi bỏ từ 01/01/2026. Thay vào đó, hộ kinh doanh sẽ kê khai thuế theo doanh thu thực tế và được phân loại thành 3 nhóm dựa trên mức doanh thu, với tần suất kê khai khác nhau.
❓ Mức giảm trừ gia cảnh mới là bao nhiêu và có lợi gì cho tôi?
Từ 01/01/2026, mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế sẽ tăng lên 15,5 triệu đồng/tháng. Điều này có nghĩa là bạn sẽ phải nộp ít thuế thu nhập cá nhân hơn hoặc thậm chí không phải nộp nếu thu nhập của bạn dưới ngưỡng chịu thuế sau khi trừ các khoản giảm trừ.
❓ Doanh nghiệp cần làm gì để chuẩn bị cho Thông tư 99/2025/TT-BTC?
Doanh nghiệp cần ngay lập tức đào tạo đội ngũ kế toán về những thay đổi trong hệ thống tài khoản, mẫu biểu báo cáo tài chính (đặc biệt là Báo cáo tình hình tài chính thay thế Bảng cân đối kế toán) và các quy định mới khác trong Thông tư 99/2025/TT-BTC trước ngày 31/12/2025 để đảm bảo tuân thủ.

📄 Nguồn Tham Khảo

Nội dung được xác thực qua AI nghiên cứu đa nguồn.

⚠️ Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế cho tư vấn thuế chuyên nghiệp. Vui lòng liên hệ chuyên gia thuế cho trường hợp cụ thể.

📊

Cú Kiểm Toán

Nhận nhắc nhở deadline thuế & mẹo tính thuế — miễn phí

Miễn phí · Không spam · Huỷ bất cứ lúc nào

Bài viết liên quan