Từ ngày 01/07/2025, theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP, các sàn TMĐT như TikTok Shop, Shopee, Lazada có trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thay thuế GTGT và TNCN cho hộ, cá nhân kinh doanh. Người bán cần đối soát dữ liệu giao dịch định kỳ để đảm bảo tính chính xác và tránh rủi ro pháp lý ngoài sàn.

1. Chính sách thuế thương mại điện tử mới có gì đáng chú ý?

Từ ngày 01/07/2025, Nghị định 117/2025/NĐ-CP chính thức thay đổi cuộc chơi cho hàng triệu hộ và cá nhân kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử (TMĐT). Điểm cốt lõi nhất chính là việc chuyển đổi từ cơ chế "tự kê khai" sang "khấu trừ, kê khai và nộp thay" trực tiếp bởi các sàn như TikTok Shop, Shopee hay Lazada. Điều này đồng nghĩa với việc trách nhiệm thuế không còn nằm hoàn toàn trên vai người bán như trước đây.

Theo chuyên gia Cú Kiểm Toán từ Cú Kiểm Toán.

Căn cứ Nghị định 117/2025/NĐ-CP, các nền tảng có chức năng đặt hàng và thanh toán trực tuyến buộc phải thực hiện nghĩa vụ này ngay tại thời điểm giao dịch được xác nhận thành công. Thuế sẽ được tính dựa trên doanh thu thực tế phát sinh trên sàn, không bao gồm các khoản giảm trừ như phí vận chuyển hay chi phí quảng cáo. Đây là một bước tiến lớn trong việc minh bạch hóa dòng tiền kinh doanh trực tuyến tại Việt Nam.

Để hiểu rõ hơn về mức độ ảnh hưởng, hãy nhìn vào biến động chính sách về ngưỡng doanh thu. Trong khi Luật Thuế GTGT 2024 dự kiến ngưỡng 200 triệu đồng/năm từ 01/01/2026, thì các thông tin chính sách mới nhất vào tháng 02/2026 lại đề cập đến mức 500 triệu đồng/năm cho hộ kinh doanh. Sự thay đổi này đòi hỏi người bán phải liên tục cập nhật văn bản pháp luật để tránh sai sót trong việc xác định nghĩa vụ thuế. Bạn có thể tự kiểm tra ngay tình trạng nghĩa vụ thuế của mình thông qua các công cụ hỗ trợ để không bị động trước các mốc thời gian quan trọng.

🦉 Cú nhận xét: Đừng để con số doanh thu "ảo" trên sàn đánh lừa. Thuế tính trên doanh thu giao dịch, không phải lợi nhuận sau khi trừ chi phí.

Giải mã sự thay đổi từ Nghị định 117/2025/NĐ-CP và tầm ảnh hưởng tới người bán là bước đầu tiên, vậy tại sao cơ quan quản lý lại cần đến sự can thiệp trực tiếp từ các sàn TMĐT?

2. Tại sao sàn TMĐT phải trực tiếp khấu trừ và nộp thay thuế?

Cơ chế nộp thay thuế không phải là một hình thức tăng thuế, mà là giải pháp quản trị rủi ro cấp thiết của cơ quan quản lý thuế. Trước đây, nhiều cá nhân kinh doanh thường bỏ sót doanh thu hoặc không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế do sự phân tán của các kênh bán hàng. Nghị định 117/2025/NĐ-CP ra đời nhằm bịt kín các lỗ hổng này bằng cách biến các sàn TMĐT thành "cánh tay nối dài" của cơ quan thuế.

Khi sàn thực hiện khấu trừ ngay tại nguồn, nhà nước đảm bảo được nguồn thu ổn định và chính xác theo từng giao dịch. Điều này giảm thiểu tối đa tình trạng trốn thuế hoặc kê khai sai lệch doanh thu so với thực tế. Đặc biệt, việc này giúp người bán tránh được các rủi ro bị truy thu thuế hoặc phạt hành chính do chậm nộp, vốn là nỗi lo thường trực của các hộ kinh doanh nhỏ lẻ.

Tuy nhiên, cơ chế này cũng đặt ra thách thức về tính đồng bộ dữ liệu. Doanh thu hiển thị trên sàn thường bao gồm các khoản phí sàn, phí thanh toán và voucher, trong khi doanh thu chịu thuế phải được tính toán dựa trên quy định cụ thể. Sự chênh lệch này nếu không được đối soát kỹ lưỡng sẽ dẫn đến việc nộp thừa hoặc nộp thiếu thuế. Việc nắm vững quy định giúp bạn chủ động hơn trong việc quản lý dòng tiền và đảm bảo tuân thủ pháp luật.

Phân tích cơ chế nộp thay và lý do cơ quan quản lý siết chặt quản trị thuế đã rõ, vậy người bán cần phải chuẩn bị những gì để thích nghi với môi trường kinh doanh mới này?

3. Người bán trên TikTok Shop, Shopee cần chuẩn bị gì từ 01/07/2025?

Để không rơi vào thế bị động kể từ ngày 01/07/2025, người bán cần thực hiện ngay các bước chuẩn bị về mặt dữ liệu và pháp lý. Bước quan trọng nhất là cập nhật chính xác mã số thuế hoặc số định danh cá nhân trên tất cả các gian hàng. Mọi thông tin chủ tài khoản nhận tiền phải đảm bảo khớp hoàn toàn với hồ sơ đã đăng ký với cơ quan thuế để tránh sai lệch khi sàn thực hiện kê khai nộp thay.

Người bán cần thiết lập quy trình đối soát định kỳ hàng tháng. Hãy tải báo cáo doanh thu, chứng từ khấu trừ thuế từ trang quản trị của TikTok Shop, Shopee và Lazada. Bạn nên lập một bảng tổng hợp riêng, tách biệt doanh thu trên sàn và doanh thu ngoài sàn (bán qua mạng xã hội, nhận tiền mặt). Lưu ý rằng, các khoản doanh thu ngoài sàn vẫn thuộc trách nhiệm tự kê khai và nộp thuế của cá nhân, không nằm trong phạm vi nộp thay của sàn.

Cuối cùng, hãy kiểm tra kỹ các giao dịch hủy, hoàn tiền hoặc đổi trả. Các khoản này cần được loại trừ khỏi doanh thu tính thuế để tránh việc nộp thuế oan. Bạn có thể tự kiểm tra ngay các dữ liệu này bằng cách sử dụng các công cụ tính thuế chuyên dụng. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng về mặt số liệu không chỉ giúp bạn tránh được rủi ro pháp lý mà còn giúp tối ưu hóa dòng tiền kinh doanh một cách hợp pháp.

Hướng dẫn các bước thực thi để tránh rủi ro pháp lý và sai lệch dữ liệu đã xong, hãy cùng đi sâu vào cách tối ưu hóa nghĩa vụ thuế để bảo vệ lợi nhuận của chính bạn.

4. Làm sao để tối ưu nghĩa vụ thuế và tránh bị truy thu?

Việc sàn thương mại điện tử thực hiện khấu trừ thuế thay không có nghĩa là người bán được "rảnh tay" hoàn toàn. Để tối ưu nghĩa vụ thuế và tránh các rủi ro truy thu từ cơ quan quản lý, bạn cần thiết lập quy trình quản trị tài chính minh bạch ngay từ bây giờ. Theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP, cơ quan thuế sẽ dựa trên dữ liệu đối soát từ sàn để xác định doanh thu thực tế. Vì vậy, việc lập bảng kê khai riêng biệt giữa doanh thu trên sàn và doanh thu ngoài sàn là yêu cầu bắt buộc để tránh tính trùng hoặc sót doanh thu.

Chiến lược quản trị đầu tiên là phải tách bạch dòng tiền cá nhân và dòng tiền kinh doanh. Bạn nên sử dụng tài khoản ngân hàng riêng cho các giao dịch bán hàng để dễ dàng đối chiếu với báo cáo doanh thu từ TikTok Shop, Shopee hay Lazada. Khi có sự chênh lệch giữa tiền thực nhận và doanh thu ghi nhận trên sàn, hãy lưu trữ đầy đủ các chứng từ về phí hoa hồng, phí thanh toán, voucher giảm giá và đặc biệt là các đơn hàng hoàn, hủy. Những khoản này cần được ghi chép chi tiết để làm bằng chứng xác thực khi cơ quan thuế yêu cầu giải trình về doanh thu tính thuế.

🦉 Cú nhận xét: Đừng bao giờ nhầm lẫn giữa doanh thu thuần (đã trừ phí) và doanh thu tính thuế. Cơ quan thuế tính thuế trên tổng doanh thu giao dịch, không phải lợi nhuận sau khi trừ chi phí vận chuyển hay quảng cáo.

Chiến lược thứ hai là tận dụng các công cụ quản lý số liệu hiện đại để kiểm soát dòng tiền theo thời gian thực. Việc để tồn đọng dữ liệu đến cuối năm mới rà soát là "tử huyệt" khiến nhiều người bán bị phạt chậm nộp. Bạn có thể tự kiểm tra ngay nghĩa vụ thuế của mình thông qua các công cụ tính toán tự động để ước tính số thuế phải nộp dựa trên tỷ lệ doanh thu hiện hành. Hãy nhớ rằng, sự minh bạch trong hồ sơ thuế không chỉ giúp bạn tránh bị truy thu mà còn tạo uy tín khi cần vay vốn hoặc mở rộng kinh doanh trong tương lai.

Để giúp bạn có cái nhìn tổng quan về các phương pháp quản lý, dưới đây là bảng so sánh các hình thức đối soát doanh thu:

Việc hiểu rõ cách vận hành của dòng tiền sẽ dẫn dắt chúng ta đến việc nhận diện những sai lầm chết người mà nhiều chủ shop đang mắc phải khi hiểu sai khái niệm doanh thu chịu thuế.

5. Những lầm tưởng phổ biến về doanh thu chịu thuế

Một trong những lầm tưởng tai hại nhất hiện nay là việc người bán cho rằng "doanh thu thực nhận" (số tiền sàn chuyển về tài khoản sau khi đã trừ đi các loại phí) mới là căn cứ để tính thuế. Căn cứ theo quy định tại Nghị định 117/2025/NĐ-CP, doanh thu dùng để khấu trừ là doanh thu bán hàng phát sinh trên nền tảng, tức là giá trị đơn hàng trước khi trừ đi phí sàn, phí vận chuyển hay chi phí quảng cáo. Việc nhầm lẫn này dẫn đến việc kê khai thiếu doanh thu, tạo ra rủi ro bị truy thu thuế và phạt chậm nộp rất lớn.

Lầm tưởng thứ hai nằm ở phạm vi quản lý thuế. Nhiều người bán cho rằng chỉ cần sàn đã khấu trừ thuế trên TikTok Shop hay Shopee thì các khoản doanh thu bán hàng qua Facebook, Zalo hoặc nhận tiền mặt trực tiếp không cần phải kê khai. Đây là quan điểm sai lầm nghiêm trọng. Cơ chế nộp thay chỉ áp dụng cho các giao dịch phát sinh trên sàn có chức năng thanh toán trực tuyến. Mọi khoản doanh thu ngoài sàn vẫn thuộc nghĩa vụ tự kê khai và nộp thuế của chính cá nhân kinh doanh theo quy định của Luật Thuế GTGT 2024.

Lầm tưởng thứ ba là sự chủ quan về ngưỡng doanh thu chịu thuế. Dù nguồn tin từ Luật Thuế GTGT 2024 nêu ngưỡng 200 triệu đồng/năm từ 01/01/2026, nhưng các chính sách hướng dẫn mới hơn lại nhắc đến mốc 500 triệu đồng. Việc không cập nhật thường xuyên các văn bản pháp luật mới nhất khiến người bán dễ dàng bỏ lỡ thời điểm cần đăng ký hộ kinh doanh hoặc chuyển đổi mô hình. Bạn cần theo dõi sát sao thông tin từ cơ quan quản lý để không rơi vào tình trạng "đến khi bị phạt mới biết mình đã quá ngưỡng".

Sự minh bạch trong việc phân biệt doanh thu sàn và ngoài sàn là "chìa khóa" để bạn an tâm kinh doanh. Nếu bạn vẫn còn băn khoăn về cách xác định doanh thu chịu thuế, bạn có thể tự kiểm tra ngay để cập nhật tình trạng thuế cá nhân. Hãy nhớ, hiểu đúng luật ngay từ đầu là cách tiết kiệm chi phí hiệu quả nhất cho mọi doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh cá thể trong kỷ nguyên số.

🦉 Cú nhận xét: Kinh doanh bền vững không chỉ là bán được bao nhiêu đơn, mà là bạn giữ lại được bao nhiêu sau khi đã hoàn thành nghĩa vụ thuế với nhà nước. Đừng để những lầm tưởng nhỏ làm ảnh hưởng đến cả sự nghiệp lớn của bạn.