1. Tại sao các gia tộc cần cân nhắc lựa chọn giữa Trust, Holding và Foundation?

Trong bối cảnh khung pháp lý thuế 2026 có nhiều thay đổi, việc quản trị tài sản bền vững trở thành ưu tiên hàng đầu của các gia tộc. Sự chuyển dịch từ Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15 với thuế suất 3 tầng (15%, 17%, 20%) đòi hỏi chiến lược phân bổ tài sản thông minh.

Một cấu trúc quản trị không phù hợp có thể dẫn đến rủi ro nợ thuế, kéo theo hệ lụy bị tạm hoãn xuất cảnh theo Nghị định 49/2025/NĐ-CP. Việc lựa chọn công cụ phù hợp giúp đảm bảo dòng tiền thế hệ sau không bị đứt gãy.

Các gia tộc cần nhìn nhận tài sản không chỉ là con số, mà là thực thể cần được bảo vệ trước rủi ro hóa đơn từ danh sách 524 doanh nghiệp rủi ro (CV 1798/TCT-TTKT). Hãy cùng phân tích cấu trúc vận hành, quyền sở hữu và khả năng kiểm soát tài sản dưới góc nhìn của Luật sư Nguyễn Như Quỳnh.

2. Bản chất pháp lý của Holding Company, Trust và Foundation khác biệt ra sao?

Theo Luật sư Nguyễn Như Quỳnh, mỗi mô hình mang lại quyền kiểm soát khác biệt:

• Holding Company: Là pháp nhân sở hữu cổ phần, giúp tập trung quyền biểu quyết và quản lý dòng vốn tập trung.
• Trust (Ủy thác): Tách biệt quyền sở hữu pháp lý và quyền thụ hưởng, bảo vệ tài sản khỏi các tranh chấp dân sự.
• Foundation (Quỹ gia đình): Phù hợp cho các mục đích từ thiện hoặc duy trì di sản văn hóa, có tư cách pháp nhân độc lập.

Bảng so sánh dưới đây giúp bạn hình dung rõ hơn:

Kết hợp kiến thức về thuế TNCN 10%, thuế TNDN 3 tầng và các điều kiện miễn thuế gia tộc theo quy định mới, chúng ta sẽ tìm ra cách tối ưu hóa nghĩa vụ thuế khi chuyển giao tài sản qua các thế hệ.

3. Làm thế nào để tối ưu hóa nghĩa vụ thuế khi chuyển giao tài sản qua các thế hệ?

Việc chuyển giao tài sản cần tuân thủ Luật Thuế TNCN 109/2025/QH15. Đối với thừa kế là bất động sản hoặc vốn góp, mức thuế 10% trên phần vượt 10 triệu đồng là con số cần tính toán kỹ lưỡng.

Để tối ưu, gia tộc cần tận dụng các trường hợp miễn thuế khi chuyển giao giữa vợ chồng, cha mẹ và con cái. Lưu ý rằng theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP, việc xác định ngưỡng 500 triệu đồng cho hộ kinh doanh cũng là yếu tố then chốt để hoạch định dòng tiền.

Các chiến lược cụ thể bao gồm:

• Sử dụng Holding để hoãn thuế thông qua tái đầu tư lợi nhuận với thuế suất 15% (đối với doanh nghiệp đủ điều kiện).
• Lập di chúc hợp pháp theo Điều 644 BLDS 2015 để tránh tranh chấp, giảm thiểu chi phí pháp lý phát sinh.
• Rà soát công nợ và rủi ro thuế theo Điều 468 BLDS để bảo vệ dữ liệu cá nhân theo Luật 91/2025/QH15.

Những rủi ro pháp lý nào cần đặc biệt lưu tâm khi thiết lập cấu trúc quản trị gia sản? Hãy cùng tìm hiểu sâu hơn trong phần tiếp theo.

4. Những rủi ro pháp lý nào cần đặc biệt lưu tâm khi thiết lập cấu trúc quản trị gia sản?

Việc thiết lập Holding hay các cấu trúc quản trị tài sản đòi hỏi sự tuân thủ nghiêm ngặt về nghĩa vụ thuế. Rủi ro lớn nhất hiện nay là việc doanh nghiệp gia đình vô tình dính líu đến các đơn vị trong danh sách 524 doanh nghiệp rủi ro về hóa đơn theo CV 1798/TCT-TTKT. Nếu cấu trúc của bạn phát sinh giao dịch với các đơn vị này, cơ quan thuế có thể ấn định lại nghĩa vụ, dẫn đến nợ thuế phát sinh ngoài ý muốn.

Đặc biệt, theo Nghị định 49/2025/NĐ-CP, cá nhân đại diện pháp luật của các doanh nghiệp đang nợ thuế có thể bị tạm hoãn xuất cảnh. Đây là điểm nghẽn nghiêm trọng đối với các chủ doanh nghiệp gia đình thường xuyên di chuyển quốc tế. Việc không kiểm soát chặt chẽ lịch sử tuân thủ thuế của Holding sẽ khiến tài sản bị phong tỏa và uy tín người thừa kế bị ảnh hưởng nặng nề.

• Kiểm tra định kỳ rủi ro đối tác qua hệ thống API của Cú Thông Thái để tránh danh sách CV 1798.
• Giám sát sát sao số dư nợ thuế trên Cổng thông tin điện tử để tránh lệnh tạm hoãn xuất cảnh theo NĐ 49/2025.
• Đảm bảo tính minh bạch trong dòng tiền giữa tài sản cá nhân và tài sản doanh nghiệp.

Việc hiểu rõ các rủi ro từ Nghị định 49/2025/NĐ-CP và CV 1798 là bước đệm quan trọng trước khi tiến hành xây dựng lộ trình quản trị tài sản bền vững.

5. Lộ trình nào giúp gia đình bạn xây dựng cấu trúc quản trị tài sản hợp pháp và hiệu quả?

Xây dựng cấu trúc quản trị gia sản cần một lộ trình bài bản, bắt đầu từ việc chuẩn hóa di chúc theo Bộ luật Dân sự 2015. Bạn nên sử dụng công cụ Will Builder để đảm bảo di chúc có đầy đủ người làm chứng, tránh tranh chấp không đáng có theo Điều 644 về người thừa kế không phụ thuộc vào di chúc.

Tiếp theo, hãy thực hiện cấu trúc lại vốn góp thông qua mô hình Holding. Với Luật Thuế TNDN 2025 (thuế suất 15%/17%/20%), việc phân bổ cổ phần cần tính toán dựa trên khả năng tối ưu dòng tiền và kế hoạch chuyển giao cho thế hệ kế cận. Đừng quên tận dụng các chính sách miễn thuế khi chuyển giao tài sản giữa vợ chồng, cha mẹ và con cái.

Lộ trình thực thi chi tiết:

Bằng cách tuân thủ lộ trình này, bạn không chỉ bảo vệ tài sản mà còn đảm bảo sự chuyển giao mượt mà qua các thế hệ theo đúng chuẩn mực của hệ sinh thái Cú Thông Thái.