⏱️ 8 phút đọc · 1511 từ

Giới Thiệu

Năm 2026, hệ thống kế toán thuế Việt Nam sẽ có những thay đổi mang tính bước ngoặt. Theo Thông tư 99/2025/TT-BTC thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC, các doanh nghiệp và hộ kinh doanh cần nắm vững những điểm mới để tuân thủ đúng quy định và tránh bị phạt. Đừng để đến phút cuối mới loay hoay tìm hiểu. Ngay từ bây giờ, hãy trang bị kiến thức để chủ động ứng phó với những thay đổi này.

Bài viết này sẽ tập trung vào 3 thay đổi lớn nhất, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động kinh doanh của bạn: bỏ thuế khoán đối với hộ kinh doanh, giảm thuế GTGT, và thay đổi trong chế độ kế toán doanh nghiệp. Nắm bắt sớm những thông tin này sẽ giúp bạn có sự chuẩn bị tốt nhất, tối ưu hóa chi phí thuế và nâng cao hiệu quả kinh doanh.

Thời gian không còn nhiều. Hãy cùng Cú Kiểm Toán điểm qua những thay đổi quan trọng này để sẵn sàng cho năm 2026!

Bỏ Thuế Khoán: Cơ Hội Cho Hộ Kinh Doanh Nhỏ

Từ 1/1/2026, thuế khoán sẽ chính thức bị bãi bỏ đối với hộ kinh doanh trên toàn quốc. Đây là một tin vui lớn, đặc biệt đối với các hộ kinh doanh nhỏ lẻ, bởi lẽ cách tính thuế mới sẽ minh bạch và công bằng hơn. Theo quy định mới, hộ kinh doanh sẽ được phân loại thành 3 nhóm dựa trên doanh thu:

• Nhóm 1: Doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm. Hộ kinh doanh thuộc nhóm này sẽ không chịu thuế GTGT và được miễn thuế TNCN. Kỳ kê khai thuế có thể là 1-2 lần/năm.

• Nhóm 2: Doanh thu từ 500 triệu đến 3 tỷ đồng/năm. Hộ kinh doanh thuộc nhóm này sẽ kê khai thuế theo quý. Nếu doanh thu trên 1 tỷ đồng, bắt buộc phải có tài khoản ngân hàng riêng và sử dụng hóa đơn điện tử.

• Nhóm 3: Doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm. Hộ kinh doanh thuộc nhóm này sẽ áp dụng chế độ kế toán và thuế tương tự như doanh nghiệp, được khấu trừ GTGT đầu vào.

Việc phân loại này giúp các hộ kinh doanh nhỏ giảm bớt gánh nặng thuế, đồng thời khuyến khích các hộ kinh doanh lớn minh bạch hóa hoạt động kinh doanh. Theo FastCA, việc bỏ thuế khoán sẽ giúp hộ kinh doanh minh bạch hơn, đặc biệt là nhóm nhỏ có thể kê khai 2 lần/năm.

Kinh Doanh TMĐT: Sàn Nộp Thuế Thay

Đối với các hộ kinh doanh trên sàn thương mại điện tử (TMĐT) như Shopee, Lazada tại TP.HCM và Hà Nội, quy định mới còn có một điểm đặc biệt. Nếu sàn TMĐT có thực hiện thanh toán cho hộ kinh doanh, sàn sẽ khấu trừ và nộp thay thuế GTGT và TNCN theo tỷ lệ phần trăm doanh thu. Tuy nhiên, nếu tổng doanh thu của hộ kinh doanh dưới 200 triệu đồng/năm, bạn sẽ được hoàn lại số thuế đã nộp. Điều này giúp giảm bớt thủ tục hành chính và tạo điều kiện thuận lợi cho các hộ kinh doanh nhỏ trên môi trường trực tuyến.

Bạn có thể tính thuế TMĐT ngay tại đây — chỉ cần nhập doanh thu và chọn sàn giao dịch.

Giảm Thuế GTGT: Cơ Hội Vàng Để Kích Cầu

Tin vui tiếp theo là việc giảm thuế GTGT từ 10% xuống 8%, có hiệu lực từ 1/7/2026 theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP. Đây là một biện pháp kích cầu quan trọng, giúp giảm giá thành sản phẩm và dịch vụ, từ đó thúc đẩy tiêu dùng và tăng trưởng kinh tế. Việc giảm thuế GTGT sẽ tác động đến hầu hết các ngành nghề, từ sản xuất, thương mại đến dịch vụ.

Doanh nghiệp cần chủ động điều chỉnh giá bán để phản ánh mức thuế GTGT mới, đồng thời rà soát lại các hợp đồng mua bán để đảm bảo tuân thủ đúng quy định. Hãy tận dụng cơ hội này để xây dựng các chương trình khuyến mãi, giảm giá, thu hút khách hàng và tăng doanh thu. Việc giảm thuế GTGT cũng là một yếu tố quan trọng để doanh nghiệp nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng không phải tất cả các mặt hàng và dịch vụ đều được giảm thuế GTGT. Một số mặt hàng đặc biệt như xăng dầu, điện, nước sạch, dịch vụ viễn thông, dịch vụ tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt sẽ không được áp dụng mức thuế GTGT 8%. Doanh nghiệp cần nắm rõ danh mục các mặt hàng và dịch vụ này để tránh sai sót trong quá trình kê khai và nộp thuế.

Chế Độ Kế Toán Doanh Nghiệp: Tự Chủ Hơn, Linh Hoạt Hơn

Thông tư 99/2025/TT-BTC mang đến những thay đổi đáng kể trong chế độ kế toán doanh nghiệp, tạo điều kiện cho doanh nghiệp chủ động và linh hoạt hơn trong việc quản lý tài chính. Theo đó, doanh nghiệp có thể tự chủ hơn trong việc mở rộng hệ thống tài khoản kế toán mà không cần xin phép Bộ Tài chính. Điều này giúp doanh nghiệp phản ánh chính xác và đầy đủ các nghiệp vụ kinh tế phát sinh.

Một số thay đổi quan trọng khác bao gồm: Bảng cân đối kế toán đổi tên thành Báo cáo tình hình tài chính (B01-DN), hệ thống tài khoản kế toán được điều chỉnh (bổ sung tài khoản mới, bãi bỏ một số tài khoản cũ), và giảm số lượng mẫu sổ kế toán từ 45 xuống còn 42 (Phụ lục III). Ngoài ra, doanh nghiệp còn được chọn ngoại tệ làm đơn vị tiền tệ nếu chủ yếu giao dịch bằng ngoại tệ (mặc định vẫn là VND). Theo Einvoice.vn, báo cáo tài chính mới với B01-DN sẽ phản ánh đúng bản chất kinh tế từ năm 2026.

Quy Chế Kiểm Soát Nội Bộ

Về mặt quản trị, doanh nghiệp bắt buộc phải xây dựng quy chế kiểm soát nội bộ và phân định rõ quyền hạn của các bộ phận để đảm bảo tuân thủ pháp luật. Điều này giúp doanh nghiệp ngăn ngừa rủi ro, gian lận, và nâng cao hiệu quả hoạt động. Doanh nghiệp có thể tham khảo các quy trình kiểm soát nội bộ mẫu hoặc tự xây dựng quy trình phù hợp với đặc thù của mình.

Bảng So Sánh Chế Độ Kế Toán Mới và Cũ

Tiêu chí	Thông tư 200/2014/TT-BTC (Cũ)	Thông tư 99/2025/TT-BTC (Mới)
Tên Bảng Cân Đối Kế Toán	Bảng Cân Đối Kế Toán	Báo Cáo Tình Hình Tài Chính (B01-DN)
Số Lượng Mẫu Sổ Kế Toán	45	42 (Phụ lục III)
Quyền Tự Chủ Mở Tài Khoản Kế Toán	Phải Xin Phép Bộ Tài Chính	Tự Chủ, Không Cần Xin Phép

Bài Học Cho Người Nộp Thuế

Để tận dụng tối đa những thay đổi trong chính sách thuế năm 2026, người nộp thuế cần lưu ý những điều sau:

• Nắm vững các quy định mới: Hãy dành thời gian nghiên cứu kỹ Thông tư 99/2025/TT-BTC, Nghị định 174/2025/NĐ-CP, và các văn bản hướng dẫn liên quan. Điều này giúp bạn tránh sai sót trong quá trình kê khai và nộp thuế.

• Rà soát và điều chỉnh hệ thống kế toán: Doanh nghiệp cần cập nhật phần mềm kế toán, đào tạo nhân sự, và kiểm tra hệ thống tài khoản để đảm bảo tuân thủ đúng quy định mới.

• Tận dụng các ưu đãi thuế: Hãy tìm hiểu kỹ các chính sách ưu đãi thuế dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh, và các lĩnh vực ưu tiên. Việc này giúp bạn giảm thiểu chi phí thuế và nâng cao hiệu quả kinh doanh.

Theo KetoanFata, doanh nghiệp cần tự xây quy chế kiểm soát nội bộ và bổ sung nguyên tắc thay đổi đơn vị tiền tệ.

Kết Luận

Năm 2026 hứa hẹn sẽ là một năm đầy biến động đối với hệ thống kế toán thuế Việt Nam. Việc bỏ thuế khoán, giảm thuế GTGT, và thay đổi chế độ kế toán doanh nghiệp sẽ tác động lớn đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Để ứng phó với những thay đổi này, người nộp thuế cần chủ động cập nhật kiến thức, rà soát hệ thống kế toán, và tận dụng các ưu đãi thuế.

Đây là cơ hội để doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí thuế, nâng cao sức cạnh tranh, và phát triển bền vững trong bối cảnh kinh tế số. Đừng bỏ lỡ cơ hội này! Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn để bắt đầu ngay hôm nay.

🎯 Key Takeaways

Từ 1/1/2026, thuế khoán bị bãi bỏ, hộ kinh doanh phân loại theo doanh thu, nhóm dưới 500 triệu đồng/năm được miễn thuế GTGT và TNCN.

Thuế GTGT giảm từ 10% xuống 8% từ 1/7/2026 theo Nghị định 174/2025/NĐ-CP, giúp giảm giá thành sản phẩm và dịch vụ.

Thông tư 99/2025/TT-BTC cho phép doanh nghiệp tự chủ hơn trong việc mở rộng hệ thống tài khoản kế toán mà không cần xin phép Bộ Tài chính.

🧮 Cú Kiểm Toán khuyên

Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn

📋 Ví Dụ Thực Tế

Chị Nguyễn Thị Hương, 35 tuổi, chủ hộ kinh doanh thời trang online ở quận Bình Thạnh, TP.HCM.

💰 Thu nhập: 400 triệu/năm · 1 con nhỏ 3 tuổi, chồng làm nhân viên văn phòng

Chị Hương, chủ một shop thời trang online, trước đây lo lắng về việc nộp thuế khoán vì doanh thu không ổn định. Từ năm 2026, chị không còn phải đau đầu vì điều đó nữa. Doanh thu của chị dưới 500 triệu/năm, nên theo quy định mới, chị được miễn cả thuế GTGT lẫn TNCN. Chị mở Công Cụ Tính Thuế HKD của Cú Thông Thái, nhập doanh thu dự kiến năm 2026 là 400 triệu. Kết quả cho thấy chị được miễn 100% thuế! Số tiền này chị quyết định dùng để đầu tư thêm vào quảng cáo và mở rộng kênh bán hàng.

🧮 Tính Thuế TNCN Ngay — 30 Giây

Miễn phí · Không cần đăng ký · Kết quả trong 30 giây

❓ Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)

❓ Thông tư 99/2025/TT-BTC áp dụng cho đối tượng nào?

Thông tư này áp dụng cho tất cả các doanh nghiệp thuộc mọi lĩnh vực và thành phần kinh tế trên lãnh thổ Việt Nam, có hiệu lực từ năm tài chính 2026.

❓ Hộ kinh doanh cần làm gì để chuẩn bị cho việc bỏ thuế khoán?

Hộ kinh doanh cần xác định doanh thu dự kiến của năm 2026 để biết mình thuộc nhóm nào và tuân thủ các quy định tương ứng. Nếu doanh thu trên 1 tỷ đồng, cần mở tài khoản ngân hàng riêng và sử dụng hóa đơn điện tử.

❓ Mức thuế GTGT 8% áp dụng cho những mặt hàng và dịch vụ nào?

Mức thuế GTGT 8% áp dụng cho hầu hết các mặt hàng và dịch vụ, trừ một số mặt hàng đặc biệt như xăng dầu, điện, nước sạch, dịch vụ viễn thông, dịch vụ tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt.

⚠️ Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế cho tư vấn thuế chuyên nghiệp. Vui lòng liên hệ chuyên gia thuế cho trường hợp cụ thể.