Thuế TikTok Shop, Shopee, Lazada từ 2025-2026 là cơ chế khấu trừ và nộp thay thuế GTGT (1%) và TNCN (0.5%) trực tiếp trên doanh thu bán hàng của người bán bởi các sàn TMĐT, áp dụng từ 01/07/2025 theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP, buộc người bán phải tối ưu chiến lược giá và quản lý tài chính.

Từ 2025–2026, cuộc chơi thuế trên các sàn thương mại điện tử (TMĐT) như TikTok Shop, Shopee, Lazada tại Việt Nam bước vào một chương mới đầy biến động. Thay vì tự kê khai, người bán sẽ chứng kiến sàn TMĐT đóng vai trò "người thu hộ" thuế GTGT và TNCN ngay tại thời điểm giao dịch. Quy định này, dù nhằm siết chặt quản lý và tăng thu ngân sách, lại đặt ra không ít băn khoăn cho hàng triệu cá nhân, hộ kinh doanh online. Hệ sinh thái thuế Cú Kiểm Toán sẽ mổ xẻ những thay đổi cốt lõi, phân tích tác động và đưa ra lời khuyên thực tế để bạn vững vàng trước làn sóng thuế mới.

Thế Chân Vạc Thuế TMĐT: Sàn Khấu Trừ và Nộp Thay Từ 2025

Bước ngoặt lớn nhất đến từ Nghị định 117/2025/NĐ-CP (dự kiến ban hành và có hiệu lực từ ngày 1 tháng 7 năm 2025), cùng với Thông tư 40/2021/TT-BTC và Luật Thuế TNCN số 04/2007/QH12 (sửa đổi 2014). Theo đó, các "ông lớn" sàn TMĐT như Shopee, Lazada, và TikTok Shop buộc phải thực hiện nghĩa vụ khấu trừ và nộp thay các khoản thuế GTGT và TNCN cho chủ gian hàng. Cơ chế này áp dụng ngay khi giao dịch được thanh toán thành công, khác biệt hoàn toàn với phương thức tự khai, tự nộp trước đây. Điều này có nghĩa là, thay vì chờ đến kỳ kê khai, tiền thuế sẽ "bay hơi" khỏi ví người bán ngay tức khắc.

Chuyên gia Cú Kiểm Toán (thue.cuthongthai.vn) nhận định.

Cơ chế khấu trừ: 'Tiền bay hơi' ngay lập tức

Trước đây, người bán, đặc biệt là cá nhân và hộ kinh doanh, thường tự kê khai và nộp thuế theo phương pháp khoán hoặc theo tỷ lệ trên doanh thu nếu vượt ngưỡng 100 triệu đồng/năm. Việc này tạo ra lỗ hổng lớn trong quản lý thuế, khi cơ quan thuế gặp khó khăn trong việc xác định chính xác doanh thu thực tế của hàng triệu người bán online. Với cơ chế mới, sàn TMĐT trở thành cánh tay nối dài của cơ quan thuế, thực hiện nghĩa vụ khấu trừ tại nguồn. Đây là bước đi quyết liệt nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, đảm bảo công bằng thuế giữa các loại hình kinh doanh.

Cơ cấu thuế được áp dụng phổ biến trên các sàn là 1,5% trên tổng doanh thu. Con số này được chia nhỏ thành 1% thuế GTGT và 0,5% thuế TNCN. Ví dụ, nếu bạn bán được hàng với doanh thu 1.000.000 đồng, sàn sẽ tự động giữ lại 15.000 đồng để nộp thuế thay bạn. Điều này nghe có vẻ đơn giản, nhưng lại ẩn chứa nhiều tầng nghĩa vụ cần làm rõ, đặc biệt là với các ngưỡng doanh thu.

Ngưỡng doanh thu: Cộng dồn và tác động

Theo nhiều phân tích và hướng dẫn mới nhất, có hai ngưỡng doanh thu quan trọng cần lưu tâm: 100 triệu đồng/năm và 500 triệu đồng/năm. Ngưỡng 100 triệu đồng/năm đánh dấu thời điểm cá nhân, hộ kinh doanh online bắt đầu thuộc diện phải nộp thuế theo tỷ lệ trên doanh thu. Cụ thể, theo Điều 4 Thông tư 40/2021/TT-BTC, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm dương lịch từ 100 triệu đồng trở xuống thì không phải nộp thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN. Vượt ngưỡng này, nghĩa vụ thuế phát sinh.

Tuy nhiên, ngưỡng 500 triệu đồng/năm lại liên quan đến việc xét miễn/không miễn thuế cho hộ, cá nhân kinh doanh nói chung theo quy định mới của Luật Thuế TNCN (dự kiến). Điều đáng chú ý là, doanh thu từ các kênh bán hàng khác nhau (Shopee, TikTok Shop, Lazada, bán trực tiếp, mạng xã hội) sẽ được cộng dồn để xác định ngưỡng này. Điều này buộc người bán phải có cái nhìn toàn diện về dòng tiền của mình. Một cá nhân có thể bán 80 triệu trên Shopee và 30 triệu trên TikTok Shop, tổng cộng 110 triệu, vượt ngưỡng 100 triệu và phải chịu thuế, mặc dù từng kênh riêng lẻ chưa đạt ngưỡng.

Tác động kép: Thuế chồng phí – Biên lợi nhuận bị bào mòn

Ngoài thuế, từ ngày 1 tháng 5 năm 2026, người bán còn đối mặt với việc tăng phí sàn. Đây là một động thái chiến lược của các sàn TMĐT nhằm tối ưu hóa doanh thu và phản ánh chi phí vận hành ngày càng cao. Shopee dự kiến nâng phí cố định cho một số ngành hàng lên mức 8,8%–11,7% và phí xử lý giao dịch qua thẻ từ 4,9% lên 6%. TikTok Shop cũng điều chỉnh phí hoa hồng, có thể lên tới 12,5% cho seller thường và 15,5% cho TikTok Shop Mall. Lazada cũng không nằm ngoài xu hướng này, với các điều chỉnh phí dịch vụ và hoa hồng theo từng ngành hàng và cấp độ người bán.

Phân tích cụ thể các loại phí mới trên sàn

Các loại phí này không chỉ bao gồm phí hoa hồng (commission fee) mà còn có phí cố định (fixed fee), phí thanh toán (payment processing fee), và các loại phí dịch vụ giá trị gia tăng khác (ví dụ: phí quảng cáo, phí tham gia các chương trình khuyến mãi). Việc tăng phí này, khi cộng gộp với thuế 1,5% khấu trừ trực tiếp, sẽ tạo ra một áp lực rất lớn lên biên lợi nhuận của người bán, đặc biệt là tại các ngành hàng có tỷ suất lợi nhuận mỏng hoặc các sản phẩm giá trị thấp. Theo một khảo sát của VnExpress, nhiều chủ shop nhỏ lẻ dự kiến lợi nhuận ròng có thể giảm thêm 3-5% sau khi các chính sách mới này được áp dụng hoàn toàn.

(Lưu ý: Các con số phí trên là ước tính dựa trên các thông báo và xu hướng thị trường, có thể thay đổi tùy chính sách cụ thể của từng sàn và ngành hàng)

Áp lực lên giá bán và khả năng cạnh tranh

Với tổng chi phí tăng cao, người bán sẽ phải đối mặt với lựa chọn khó khăn: tăng giá bán để bù đắp chi phí, chấp nhận biên lợi nhuận thấp hơn, hoặc tìm cách tối ưu hóa chi phí vận hành. Việc tăng giá có thể làm giảm tính cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường, đặc biệt khi người tiêu dùng ngày càng nhạy cảm về giá. Ngược lại, nếu chấp nhận lợi nhuận thấp hơn, nhiều người bán nhỏ lẻ có thể không đủ động lực để tiếp tục kinh doanh, dẫn đến việc thu hẹp quy mô hoặc rời bỏ thị trường. Điều này tiềm ẩn nguy cơ làm giảm sự đa dạng của hàng hóa và dịch vụ trên các sàn TMĐT.

Giải pháp và khuyến nghị: Vững vàng trước làn sóng thuế mới

Để không bị động trước những thay đổi này, người bán cần chủ động trang bị kiến thức và xây dựng chiến lược ứng phó. Đây không chỉ là câu chuyện của việc đóng thuế mà còn là cơ hội để chuẩn hóa hoạt động kinh doanh, hướng tới sự phát triển bền vững.

Tối ưu hóa quản lý doanh thu và chi phí

Đầu tiên, hãy xây dựng hệ thống quản lý doanh thu và chi phí chặt chẽ. Ghi chép đầy đủ các giao dịch, phân loại chi phí (marketing, vận chuyển, nguyên vật liệu, phí sàn, v.v.). Việc này không chỉ giúp bạn nắm rõ tình hình tài chính mà còn là cơ sở để chứng minh các khoản chi phí hợp lý khi cần thiết, đặc biệt nếu bạn hoạt động dưới hình thức hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp. Sử dụng các phần mềm kế toán mini hoặc công cụ quản lý bán hàng tích hợp sẽ giúp tự động hóa quá trình này, giảm thiểu sai sót.

Thứ hai, hãy rà soát lại chiến lược giá. Cân nhắc tăng giá một cách hợp lý để bù đắp phần thuế và phí tăng thêm, nhưng vẫn đảm bảo tính cạnh tranh. Điều này có thể đòi hỏi phân tích kỹ lưỡng giá của đối thủ, giá trị cảm nhận của sản phẩm, và khả năng chấp nhận của khách hàng. Đừng quên tính toán chi phí vận hành, chi phí marketing và cả chi phí cơ hội. Một chiến lược giá thông minh sẽ giúp bạn duy trì lợi nhuận mà không làm mất đi khách hàng.

Xem xét mô hình pháp lý: Hộ kinh doanh hay Doanh nghiệp?

Với doanh thu cộng dồn từ các kênh có thể lên đến hàng trăm triệu hoặc thậm chí hàng tỷ đồng, việc duy trì mô hình cá nhân kinh doanh có thể không còn tối ưu. Khi doanh thu vượt ngưỡng 100 triệu/năm, bạn đã thuộc diện phải nộp thuế theo tỷ lệ. Nếu doanh thu đạt mức 500 triệu/năm hoặc cao hơn, việc chuyển sang mô hình hộ kinh doanh hoặc thậm chí là doanh nghiệp (Công ty TNHH, Doanh nghiệp tư nhân) có thể mang lại nhiều lợi ích hơn.

• Hộ kinh doanh: Thích hợp cho những người có doanh thu từ vài trăm triệu đến vài tỷ đồng/năm. Hộ kinh doanh có thể có con dấu, hóa đơn, và được khấu trừ một số chi phí hợp lý khi tính thuế khoán, giúp tối ưu hóa nghĩa vụ thuế so với cá nhân kinh doanh thuần túy. Thủ tục thành lập đơn giản hơn doanh nghiệp.
• Doanh nghiệp: Nếu doanh thu lên tới vài tỷ đồng/năm và có kế hoạch mở rộng, thành lập doanh nghiệp là lựa chọn phù hợp. Doanh nghiệp có tư cách pháp nhân độc lập, dễ dàng hợp tác với các đối tác lớn, tiếp cận vốn, và có cơ cấu thuế phức tạp hơn nhưng cũng có nhiều cơ hội tối ưu hóa hơn (ví dụ: khấu trừ toàn bộ chi phí hợp lý, nộp thuế TNDN thay vì TNCN). Tuy nhiên, chi phí và thủ tục thành lập, vận hành cũng phức tạp hơn.

Việc chuyển đổi mô hình pháp lý cần được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên quy mô doanh thu, số lượng nhân sự, kế hoạch phát triển và khả năng quản lý tài chính. Tham vấn ý kiến chuyên gia kế toán, thuế sẽ giúp bạn đưa ra quyết định đúng đắn nhất.

Tận dụng công nghệ và công cụ hỗ trợ

Trong bối cảnh thuế và phí ngày càng phức tạp, việc sử dụng các công cụ hỗ trợ là không thể thiếu. Các công cụ tính thuế TMĐT, phần mềm quản lý bán hàng tích hợp tính năng kế toán, hoặc thậm chí là các bảng tính Excel nâng cao có thể giúp bạn theo dõi doanh thu, ước tính nghĩa vụ thuế, và quản lý dòng tiền hiệu quả hơn. Ví dụ, công cụ tính thuế TMĐT của Cú Thông Thái có thể giúp bạn nhanh chóng ước tính số thuế phải nộp dựa trên doanh thu thực tế từ các sàn, từ đó đưa ra quyết định kinh doanh kịp thời. Hãy coi đây là khoản đầu tư cho sự minh bạch và hiệu quả trong hoạt động kinh doanh của bạn.

Tóm lại, làn sóng thuế mới từ 2025-2026 trên các sàn TMĐT là một thách thức, nhưng cũng là cơ hội để người bán chuyên nghiệp hóa hoạt động. Chủ động nắm bắt thông tin, tối ưu hóa quản lý, và lựa chọn mô hình pháp lý phù hợp sẽ giúp bạn không chỉ tuân thủ mà còn phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh số đầy cạnh tranh.