Nghị định 117/2025/NĐ-CP có hiệu lực từ 01/07/2025 thiết lập cơ chế sàn thương mại điện tử thực hiện khấu trừ, khai thay và nộp thay thuế GTGT, TNCN cho cá nhân kinh doanh theo từng giao dịch, thay thế cho cơ chế tự kê khai trước đây.

1. Tại sao Nghị định 117/2025 thay đổi hoàn toàn cuộc chơi thuế TMĐT?

Trước đây, việc quản lý thuế trong lĩnh vực thương mại điện tử (TMĐT) giống như việc "bắt bóng". Cơ quan thuế dựa chủ yếu vào sự tự giác kê khai của người bán, dẫn đến tình trạng thất thu ngân sách diện rộng và khó kiểm soát doanh thu thực tế. Tuy nhiên, Nghị định 117/2025/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 01/07/2025, đã đặt dấu chấm hết cho giai đoạn quản lý phân tán này. Đây là bước ngoặt chuyển dịch từ cơ chế tự khai sang mô hình khấu trừ tại nguồn thông qua sàn TMĐT.

Theo phân tích từ Cú Kiểm Toán (thue.cuthongthai.vn).

Nghị định 117/2025/NĐ-CP không chỉ là văn bản hành chính mà là "bộ lọc" dữ liệu khổng lồ. Theo quy định mới, sàn TMĐT có chức năng đặt hàng và thanh toán trực tuyến buộc phải đóng vai trò như một "cánh tay nối dài" của cơ quan thuế. Mọi giao dịch phát sinh trên nền tảng sẽ được hệ thống ghi nhận, khấu trừ, khai thay và nộp thay thuế ngay lập tức. Điều này buộc các chủ shop phải thay đổi tư duy kinh doanh từ "trốn thuế" sang "tuân thủ tự động".

🦉 Cú nhận xét: Đừng đợi cơ quan thuế gửi thông báo truy thu. Khi sàn đã tự động khấu trừ, mọi con số doanh thu của bạn đều đã nằm trong hệ thống dữ liệu quốc gia.

Sự thay đổi này nhằm đảm bảo tính công bằng giữa kinh doanh truyền thống và kinh doanh số. Nếu bạn vẫn giữ thói quen kinh doanh "ngầm" trên sàn, rủi ro bị khóa tài khoản hoặc bị truy thu thuế với lãi suất chậm nộp là rất cao. Hiểu rõ cơ chế này chính là cách bảo vệ túi tiền của bạn trước khi các thuật toán thuế tự động kích hoạt. Bạn có thể tự kiểm tra ngay nghĩa vụ thuế của mình dựa trên doanh thu thực tế để tránh những sai sót không đáng có.

Việc hiểu rõ sự chuyển dịch từ cơ chế tự khai sang khấu trừ tại nguồn là bước đầu tiên để bạn không bị "ngợp" trước những thay đổi từ ngày 01/07/2025. Tiếp theo, chúng ta sẽ đi sâu vào cách thức vận hành của cỗ máy khấu trừ này.

2. Cơ chế khấu trừ thuế trên sàn TMĐT vận hành ra sao từ tháng 7/2025?

Từ ngày 01/07/2025, vai trò của các sàn TMĐT đã thay đổi hoàn toàn. Họ không còn là trung gian đơn thuần mà trở thành đơn vị chịu trách nhiệm thực hiện nghĩa vụ thuế cho người bán. Theo Nghị định 117/2025/NĐ-CP, sàn có chức năng thanh toán phải thực hiện khấu trừ thuế GTGT và thuế TNCN theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu của từng giao dịch. Tỷ lệ khấu trừ này được áp dụng khác nhau tùy theo loại hình sản phẩm và dịch vụ bạn cung cấp.

Dưới đây là bảng phân tích chi tiết tỷ lệ khấu trừ thuế áp dụng cho cá nhân cư trú:

Cơ chế khấu trừ này hoạt động theo thời gian thực. Ngay khi giao dịch được xác nhận thành công và dòng tiền được thanh toán qua sàn, hệ thống sẽ tự động trừ đi số thuế tương ứng. Ví dụ, nếu bạn bán hàng hóa với doanh thu 10 triệu đồng, sàn sẽ khấu trừ 1,5% (tương đương 150.000 đồng) để nộp thay cho cơ quan thuế. Đối với cá nhân không cư trú, tỷ lệ thuế TNCN sẽ cao hơn, lần lượt là 1% cho hàng hóa và 5% cho dịch vụ.

Cần lưu ý rằng đây chỉ là các loại thuế cơ bản trên doanh thu. Nếu hoạt động kinh doanh của bạn phát sinh các mặt hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt hoặc thuế bảo vệ môi trường, bạn vẫn phải thực hiện kê khai bổ sung. Trách nhiệm dữ liệu của sàn là rất lớn; họ phải lưu trữ và cung cấp thông tin giao dịch cho cơ quan thuế định kỳ. Do đó, đừng cố gắng chia nhỏ đơn hàng để né ngưỡng thuế, vì mọi dữ liệu đều được liên thông.

Hiểu rõ tỷ lệ khấu trừ giúp bạn tính toán được biên lợi nhuận thực tế sau thuế. Vậy, làm thế nào để chuẩn bị hồ sơ và quản lý nghĩa vụ thuế một cách khoa học nhất? Hãy cùng tìm hiểu các bước cần thiết để tránh rủi ro truy thu.

3. Người bán hàng online cần làm gì để tránh rủi ro truy thu thuế?

Để tránh rơi vào "tầm ngắm" của cơ quan thuế, người bán cần thực hiện chuẩn hóa hồ sơ ngay từ bây giờ. Bước đầu tiên là đăng ký kinh doanh chính quy. Đừng kinh doanh dưới dạng cá nhân tự phát nếu doanh thu của bạn lớn và đều đặn. Việc có mã số thuế hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp giúp bạn minh bạch hóa nguồn thu và dễ dàng giải trình khi có thanh tra. Bạn có thể tự kiểm tra ngay các quy định liên quan đến mã ngành nghề kinh doanh để đảm bảo tính hợp lệ.

Quản lý chứng từ là yếu tố sống còn. Dù sàn đã khấu trừ và nộp thay, bạn vẫn phải lưu trữ đầy đủ các báo cáo đối soát doanh thu hàng tháng từ sàn TMĐT. Đây là bằng chứng quan trọng nhất để đối chiếu với dữ liệu của cơ quan thuế khi có sự sai lệch. Hãy thiết lập một thư mục lưu trữ số hóa cho tất cả hóa đơn đầu vào, chứng từ vận chuyển và báo cáo doanh thu từ sàn.

Sử dụng công cụ hỗ trợ là một chiến lược thông minh. Thay vì tính toán thủ công bằng Excel vốn dễ sai sót, hãy tận dụng các phần mềm kế toán hoặc công cụ quản lý thuế chuyên dụng. Những công cụ này giúp bạn theo dõi sát sao số thuế đã bị sàn khấu trừ và dự báo số thuế phải nộp cho các khoản thu nhập ngoài sàn. Sự chủ động trong việc kê khai các khoản thu nhập khác (như bán hàng qua mạng xã hội, livestream ngoài sàn) sẽ giúp bạn tránh được các khoản phạt hành chính không đáng có.

🦉 Cú nhận xét: Sai sót nhỏ trong dữ liệu có thể dẫn đến truy thu lớn. Hãy coi việc quản lý thuế cũng quan trọng như việc quản lý tồn kho hay chạy quảng cáo.

Cuối cùng, hãy luôn cập nhật các thông báo từ Cục Thuế địa phương. Chính sách về thuế số vẫn đang tiếp tục hoàn thiện, và việc nắm bắt thông tin sớm sẽ giúp bạn điều chỉnh chiến lược kinh doanh kịp thời. Bây giờ, chúng ta sẽ chuyển sang phần quan trọng nhất: làm sao để tối ưu hóa nghĩa vụ thuế một cách hợp pháp để gia tăng lợi nhuận cho shop của bạn.

4. Ba mẹo tối ưu nghĩa vụ thuế hợp pháp cho chủ shop online là gì?

Việc Nghị định 117/2025/NĐ-CP áp dụng cơ chế khấu trừ tại nguồn không có nghĩa là bạn mất quyền chủ động trong việc quản lý tài chính. Ngược lại, đây là thời điểm vàng để các chủ shop chuyên nghiệp hóa hệ thống kế toán nội bộ nhằm tối ưu hóa dòng tiền. Chiến lược đầu tiên là việc tách bạch tuyệt đối giữa doanh thu kinh doanh và chi tiêu cá nhân. Bạn cần thiết lập tài khoản ngân hàng riêng biệt chỉ dùng cho các giao dịch kinh doanh để cơ quan thuế dễ dàng đối soát dữ liệu với nền tảng, tránh việc bị áp thuế nhầm trên tổng dòng tiền ra vào tài khoản cá nhân.

Chiến lược thứ hai là tận dụng việc phân loại mã ngành kinh doanh một cách chính xác. Căn cứ theo biểu thuế tại Nghị định 117/2025/NĐ-CP, tỷ lệ thuế GTGT và TNCN có sự khác biệt rõ rệt giữa hàng hóa (tổng 1,5% với cá nhân cư trú) và dịch vụ (tổng 7% với cá nhân cư trú). Nếu bạn kinh doanh mô hình hỗn hợp, việc tách riêng doanh thu hàng hóa và doanh thu dịch vụ trên hệ thống quản lý sàn sẽ giúp bạn tránh bị áp mức thuế cao nhất cho toàn bộ doanh thu. Bạn có thể tự kiểm tra ngay các kịch bản thuế tại thue.cuthongthai.vn để dự tính số thuế phải nộp theo từng danh mục sản phẩm.

🦉 Cú nhận xét: Đừng để sự tùy tiện trong ghi chép sổ sách khiến bạn phải trả thuế dịch vụ cho những món hàng hóa thông thường. Sự minh bạch về chứng từ là "lá chắn" tốt nhất trước cơ quan thuế.

Cuối cùng, hãy tận dụng các chính sách ưu đãi về ngưỡng doanh thu. Theo quy định hiện hành, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế GTGT và TNCN. Nếu bạn vận hành nhiều shop trên các nền tảng khác nhau, hãy tổng hợp doanh thu hợp nhất để theo dõi sát sao ngưỡng này. Việc hiểu rõ thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế sẽ giúp bạn điều tiết kế hoạch nhập hàng và đẩy mạnh doanh số vào các thời điểm thích hợp, đảm bảo tối ưu hóa lợi nhuận sau thuế. Quản lý chi phí không phải là trốn thuế, mà là hiểu luật để tối ưu hóa dòng tiền kinh doanh của bạn.

Sau khi đã nắm vững các chiến thuật tối ưu hóa chi phí nội bộ, chúng ta cần nhìn rộng hơn ra bức tranh toàn cảnh về cách mà cơ quan quản lý đang dần số hóa quy trình thu thuế để bắt kịp xu thế toàn cầu.

5. Tương lai của quản lý thuế số và bài học từ khu vực

Việc áp dụng Nghị định 117/2025/NĐ-CP đưa Việt Nam gia nhập nhóm các quốc gia có hệ thống quản lý thuế dựa trên nền tảng số hiện đại. Nếu nhìn vào khu vực, chúng ta thấy sự chênh lệch lớn về chi phí vận hành và quản lý, đặc biệt là giá nhiên liệu – một chỉ số phản ánh gián tiếp chi phí logistics và vận hành sàn thương mại điện tử. Tại Việt Nam, giá xăng RON 95 hiện ở mức 26.720 VND/lít, con số này khá cạnh tranh nếu so với Thái Lan (38.575 VND/lít) hay Lào (51.778 VND/lít), tạo điều kiện cho chi phí vận chuyển trong thương mại điện tử không bị đẩy lên quá cao.

Sự khác biệt về chi phí vận hành này cho thấy Việt Nam đang có lợi thế lớn để phát triển kinh tế số bền vững. Tương lai của quản lý thuế sẽ không còn là những đợt truy thu thủ công, mà là sự kết nối dữ liệu thời gian thực giữa ngân hàng, sàn thương mại điện tử và cơ quan thuế. Các nền tảng nước ngoài cũng sẽ buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt hơn các quy định về khai thay, nộp thay để duy trì sự công bằng với người bán trong nước. Việc số hóa quản lý thuế không chỉ giúp tăng ngân sách mà còn tạo ra một sân chơi bình đẳng, nơi các cá nhân kinh doanh trung thực không còn phải chịu thiệt thòi so với những đối tượng né tránh nghĩa vụ.

Lời khuyên cuối cùng cho người kinh doanh là hãy đón nhận sự minh bạch như một tiêu chuẩn mới để phát triển doanh nghiệp bền vững. Khi mọi giao dịch đều được số hóa, uy tín của shop trên sàn sẽ gắn liền với lịch sử tuân thủ thuế. Hãy chủ động cập nhật các thay đổi mới nhất và sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn để luôn ở thế chủ động trong mọi tình huống kinh doanh. Tương lai thuộc về những người kinh doanh am hiểu luật pháp và vận dụng công nghệ để tối ưu hóa hiệu suất.