⏱️ 9 phút đọc · 1715 từ

Giới Thiệu

Bạn có biết? Từ 1/1/2026, chế độ thuế khoán chính thức bị xóa bỏ. Hàng triệu hộ kinh doanh trên cả nước sẽ phải chuyển sang hình thức kê khai doanh thu thực tế. Đây là một trong những thay đổi lớn nhất trong lĩnh vực kế toán thuế tại Việt Nam, được quy định tại Thông tư 99/2025/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành, thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Sự thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến cách thức kê khai thuế của hộ kinh doanh, mà còn tác động đến hệ thống kế toán của doanh nghiệp. Các doanh nghiệp cần nắm rõ những quy định mới để đảm bảo tuân thủ pháp luật và tránh các rủi ro về thuế.

Đừng lo lắng, Cú Thông Thái sẽ giúp bạn "soi" kỹ từng con số và "mổ xẻ" những thay đổi quan trọng nhất trong Thông tư 99/2025/TT-BTC. 30 giây. Đọc tiếp. Nắm trọn bí kíp.

Thông Tư 99/2025/TT-BTC: 3 Thay Đổi 'Sốc' Nhất

1. Bỏ Thuế Khoán, Kê Khai Theo Doanh Thu Thực Tế

Thuế khoán – hình thức nộp thuế "ước tính" dựa trên kinh nghiệm và thỏa thuận – sẽ chính thức lùi vào dĩ vãng. Thay vào đó, hộ kinh doanh sẽ được phân loại thành 3 nhóm dựa trên doanh thu và phải kê khai thuế theo doanh thu thực tế. Điều này được quy định rõ trong Thông tư 99/2025/TT-BTC.

Theo đó, nhóm 1 (doanh thu dưới 500 triệu/năm) chỉ cần kê khai 1-2 lần/năm và được miễn thuế GTGT và TNCN. Đây là tin vui cho các tiểu thương nhỏ tại các chợ truyền thống như chợ Bến Thành (TP.HCM) hay chợ Đồng Xuân (Hà Nội). Theo FastCA, việc bỏ thuế khoán giúp minh bạch doanh thu thực tế, giảm tình trạng trốn thuế ở hộ kinh doanh.

Các nhóm 2 (doanh thu 500 triệu - 3 tỷ) và nhóm 3 (doanh thu trên 3 tỷ) sẽ phải kê khai thuế thường xuyên hơn, theo quý hoặc theo tháng (nếu doanh thu vượt 50 tỷ). Riêng nhóm 3 sẽ áp dụng hình thức khấu trừ GTGT đầu vào, tương tự như doanh nghiệp.

🦉 Cú Thông Thái nhận xét: Việc chuyển đổi sang kê khai doanh thu thực tế sẽ giúp Nhà nước thu đúng, thu đủ thuế, đồng thời tạo sự công bằng giữa các hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Tuy nhiên, điều này cũng đòi hỏi các hộ kinh doanh phải có hệ thống sổ sách kế toán đầy đủ và chính xác.

2. Hóa Đơn Điện Tử (HĐĐT) Bắt Buộc Cho Hộ Kinh Doanh Lớn

Nếu bạn là hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm, hãy chuẩn bị tinh thần "lên đời" hóa đơn. Theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, các hộ kinh doanh này bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử (HĐĐT) từ máy tính tiền và mở tài khoản ngân hàng riêng để phục vụ cho việc thanh toán và kê khai thuế.

Đối với các hộ kinh doanh hoạt động trên sàn thương mại điện tử (TMĐT) như Shopee hay Lazada, sàn TMĐT sẽ có trách nhiệm khấu trừ thuế thay nếu có phát sinh thanh toán. Tuy nhiên, nếu tổng doanh thu của bạn dưới 200 triệu/năm, bạn sẽ được hoàn thuế. Theo Einvoice.vn, báo cáo tài chính mới gồm 4 mẫu chính B01-DN đến B09-DN, phản ánh đúng bản chất kinh tế.

Đây là một bước tiến quan trọng trong việc số hóa hoạt động kinh doanh và quản lý thuế, giúp tăng cường tính minh bạch và giảm thiểu rủi ro gian lận thuế.

🦉 Cú Thông Thái nhận xét: Việc áp dụng HĐĐT không chỉ giúp hộ kinh doanh tiết kiệm thời gian và chi phí in ấn, mà còn giúp cơ quan thuế dễ dàng kiểm soát doanh thu và ngăn chặn tình trạng trốn thuế.

3. Tinh Gọn Sổ Sách Kế Toán, Tự Chủ Thiết Kế Mẫu Biểu

Thông tư 99/2025/TT-BTC cũng mang đến những thay đổi đáng kể trong hệ thống kế toán của doanh nghiệp. Theo ACman, doanh nghiệp có thể tự thiết kế chứng từ, sổ kế toán theo Thông tư 99, tăng tính linh hoạt.

Cụ thể, Thông tư này cho phép doanh nghiệp tự chủ mở rộng, sửa đổi hệ thống tài khoản kế toán mà không cần xin phép Bộ Tài chính. Doanh nghiệp chỉ cần ban hành Quy chế hạch toán nội bộ để hướng dẫn việc thực hiện.

Hệ thống tài khoản cũng được tinh gọn đáng kể: loại bỏ 4 tài khoản cũ (TK 161, 441, 611, 631), bổ sung 3 tài khoản mới (TK 215 – Tài sản sinh học, TK 332 – Phải trả cổ tức, TK 82112 – Chi phí thuế TNDN), và đổi tên TK 112 thành "Tiền gửi không kỳ hạn".

Số lượng mẫu sổ kế toán cũng giảm từ 45 xuống còn 42, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và công sức trong việc lập báo cáo tài chính. Báo cáo tài chính mới gồm 4 mẫu chính: B01-DN (Tình hình tài chính), B02-DN (Kết quả kinh doanh), B03-DN (Lưu chuyển tiền tệ), B09-DN (Thuyết minh).

• Loại bỏ 4 tài khoản cũ: TK 161, 441, 611, 631

• Bổ sung 3 tài khoản mới: TK 215, TK 332, TK 82112

• Giảm từ 45 xuống 42 mẫu sổ kế toán

Ngoài ra, doanh nghiệp có thể lựa chọn ngoại tệ làm đơn vị kế toán nếu có các giao dịch thu chi chủ yếu bằng ngoại tệ. Điều này đặc biệt hữu ích cho các công ty xuất nhập khẩu tại các khu chế xuất như Tân Thuận (TP.HCM).

🦉 Cú Thông Thái nhận xét: Những thay đổi này giúp doanh nghiệp linh hoạt hơn trong việc quản lý kế toán và phù hợp với đặc thù kinh doanh của mình.

Hướng Dẫn Chi Tiết: Làm Sao Để 'Sống Sót' Qua Thay Đổi?

1. Xác Định Nhóm Hộ Kinh Doanh Của Bạn

Bước đầu tiên là xác định chính xác nhóm hộ kinh doanh của bạn dựa trên doanh thu hàng năm. Điều này sẽ quyết định tần suất kê khai thuế và các nghĩa vụ thuế khác của bạn. Dưới đây là bảng phân loại chi tiết:

Nhóm Hộ Kinh Doanh	Doanh Thu (triệu VNĐ/năm)	Tần Suất Kê Khai	Thuế GTGT & TNCN
Nhóm 1	Dưới 500	1-2 lần/năm	Miễn
Nhóm 2	500 - 3,000	Theo quý	Phải nộp
Nhóm 3	Trên 3,000 (hoặc trên 50,000/tháng)	Theo tháng	Phải nộp, khấu trừ GTGT đầu vào

2. Chuẩn Bị Cho Hóa Đơn Điện Tử (HĐĐT)

Nếu bạn thuộc nhóm hộ kinh doanh phải sử dụng HĐĐT, hãy bắt đầu tìm hiểu và lựa chọn nhà cung cấp HĐĐT uy tín. Hãy đảm bảo rằng phần mềm HĐĐT của bạn tương thích với hệ thống của cơ quan thuế và dễ sử dụng.

Ngoài ra, hãy mở một tài khoản ngân hàng riêng để phục vụ cho việc thanh toán và kê khai thuế. Điều này sẽ giúp bạn quản lý tài chính một cách minh bạch và hiệu quả hơn. Bạn có thể tham khảo các ngân hàng như Vietcombank hay BIDV, theo FastCA các ngân hàng này hỗ trợ tài khoản riêng cho kinh doanh.

Bạn có thể tự kiểm tra ngay tại đây quy định về thuế TMĐT — chỉ cần nhập doanh thu dự kiến.

3. Cập Nhật Phần Mềm Kế Toán

Đối với các doanh nghiệp, việc cập nhật phần mềm kế toán là vô cùng quan trọng để đảm bảo tuân thủ các quy định mới của Thông tư 99/2025/TT-BTC. Hãy lựa chọn các phần mềm kế toán có khả năng tùy chỉnh cao và hỗ trợ đầy đủ các mẫu sổ sách kế toán mới.

Ngoài ra, hãy đào tạo nhân viên kế toán của bạn về những thay đổi trong quy định kế toán thuế để họ có thể thực hiện công việc một cách chính xác và hiệu quả. Đừng quên ban hành Quy chế hạch toán nội bộ để hướng dẫn việc thực hiện các quy định mới trong doanh nghiệp.

Bài Học Cho Người Nộp Thuế: 3 Mẹo Tiết Kiệm Thuế Hợp Pháp

• Tối ưu hóa chi phí hợp lý: Hãy rà soát lại các khoản chi phí của doanh nghiệp và đảm bảo rằng tất cả các chi phí này đều hợp lý, có đầy đủ hóa đơn chứng từ và phục vụ trực tiếp cho hoạt động kinh doanh. Điều này sẽ giúp bạn giảm thiểu số thuế phải nộp một cách hợp pháp.

• Sử dụng các ưu đãi thuế: Hãy tìm hiểu kỹ các quy định về ưu đãi thuế dành cho doanh nghiệp và tận dụng tối đa các ưu đãi này. Ví dụ, nếu bạn đầu tư vào các lĩnh vực khuyến khích đầu tư, bạn có thể được hưởng ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp.

• Lập kế hoạch thuế trước: Thay vì đợi đến cuối năm mới lo lắng về thuế, hãy lập kế hoạch thuế từ đầu năm. Điều này sẽ giúp bạn chủ động hơn trong việc quản lý dòng tiền và đưa ra các quyết định kinh doanh phù hợp để giảm thiểu gánh nặng thuế.

🦉 Cú Thông Thái nhận xét: Tiết kiệm thuế không có nghĩa là trốn thuế. Hãy luôn tuân thủ pháp luật và tìm kiếm các giải pháp tối ưu hóa thuế một cách hợp pháp.

Kết Luận

Thông tư 99/2025/TT-BTC đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng trong lĩnh vực kế toán thuế tại Việt Nam. Việc bỏ thuế khoán, áp dụng HĐĐT và tinh gọn sổ sách kế toán sẽ giúp tăng cường tính minh bạch và hiệu quả của hệ thống thuế.

Tuy nhiên, những thay đổi này cũng đặt ra những thách thức không nhỏ cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Để "sống sót" và phát triển trong môi trường kinh doanh mới, bạn cần nắm vững các quy định mới, cập nhật phần mềm kế toán và đào tạo nhân viên.

Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn để làm chủ bức tranh thuế của bạn!

🎯 Key Takeaways

Hộ kinh doanh được phân loại thành 3 nhóm dựa trên doanh thu, phải kê khai theo doanh thu thực tế từ 1/1/2026 theo Thông tư 99/2025/TT-BTC.

Hộ kinh doanh doanh thu trên 1 tỷ/năm bắt buộc dùng hóa đơn điện tử (HĐĐT) từ máy tính tiền và mở tài khoản ngân hàng riêng.

Doanh nghiệp được tự chủ mở rộng, sửa đổi hệ thống tài khoản kế toán mà không cần xin phép Bộ Tài chính, chỉ cần ban hành Quy chế hạch toán nội bộ.

🧮 Cú Kiểm Toán khuyên

Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn

📋 Ví Dụ Thực Tế

Chị Nguyễn Thị Hoa, 42 tuổi, chủ hộ kinh doanh tạp hóa ở quận Bình Thạnh, TP.HCM.

💰 Thu nhập: 700 triệu/năm · 2 con đang đi học, chồng làm xe ôm công nghệ

Trước đây, chị Hoa quen với việc nộp thuế khoán, mỗi tháng đóng một khoản tiền cố định. Tuy nhiên, từ năm 2026, chị phải chuyển sang kê khai doanh thu thực tế và sử dụng hóa đơn điện tử. Chị Hoa khá lo lắng vì không rành về công nghệ và kế toán. Được một người bạn giới thiệu, chị Hoa tìm đến Công cụ Tính Thuế HKD của Cú Thông Thái. Sau khi nhập doanh thu và các chi phí liên quan, chị Hoa bất ngờ khi thấy số thuế phải nộp thấp hơn so với trước đây. Chị Hoa còn được hướng dẫn cách sử dụng phần mềm hóa đơn điện tử và mở tài khoản ngân hàng riêng để kê khai thuế. Nhờ Cú Thông Thái, chị Hoa đã tự tin hơn trong việc tuân thủ các quy định thuế mới và quản lý tài chính một cách hiệu quả hơn.

🧮 Tính Thuế TNCN Ngay — 30 Giây

Miễn phí · Không cần đăng ký · Kết quả trong 30 giây

❓ Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)

❓ Thông tư 99/2025/TT-BTC có hiệu lực khi nào?

Thông tư 99/2025/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC.

❓ Hộ kinh doanh cần làm gì để chuẩn bị cho việc áp dụng HĐĐT?

Hộ kinh doanh cần tìm hiểu và lựa chọn nhà cung cấp HĐĐT uy tín, mở tài khoản ngân hàng riêng và đào tạo nhân viên về cách sử dụng HĐĐT.

❓ Doanh nghiệp có được tự ý sửa đổi hệ thống tài khoản kế toán không?

Có, doanh nghiệp được tự chủ mở rộng, sửa đổi hệ thống tài khoản kế toán mà không cần xin phép Bộ Tài chính, chỉ cần ban hành Quy chế hạch toán nội bộ.

⚠️ Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế cho tư vấn thuế chuyên nghiệp. Vui lòng liên hệ chuyên gia thuế cho trường hợp cụ thể.