Giới Thiệu

Bạn là hộ kinh doanh? Đừng bỏ qua những thay đổi thuế quan trọng có hiệu lực từ năm 2025. Theo dự thảo Luật Thuế TNCN sửa đổi, nhiều hộ kinh doanh có thể giảm tới 70% gánh nặng thuế so với cách tính thuế khoán trước đây. Thay đổi lớn nhất nằm ở việc chuyển từ phương pháp thuế khoán sang thuế lũy tiến, áp dụng cho các hộ kinh doanh có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm. Bên cạnh đó, ngưỡng doanh thu được miễn thuế cũng tăng gấp đôi, từ 100 triệu lên 200 triệu đồng/năm. Hãy cùng Cú Kiểm Toán khám phá chi tiết những thay đổi này và cách chúng ảnh hưởng đến túi tiền của bạn.

Thời điểm vàng để bạn rà soát lại tình hình kinh doanh, chuẩn bị sổ sách kế toán đầy đủ và cân nhắc chuyển đổi sang hình thức kê khai thuế phù hợp. Nếu không, bạn có thể mất cơ hội tiết kiệm thuế đáng kể.

Việc chuyển đổi này không chỉ là một thay đổi về mặt kỹ thuật, mà còn là một bước tiến lớn trong việc tạo ra một môi trường kinh doanh công bằng và minh bạch hơn. Nó khuyến khích các hộ kinh doanh ghi chép sổ sách đầy đủ, phản ánh đúng thực tế hoạt động kinh doanh, và từ đó đóng góp vào ngân sách nhà nước một cách công bằng hơn. Nhiều chuyên gia kinh tế nhận định rằng đây là một động thái tích cực, giúp thúc đẩy sự phát triển bền vững của khu vực kinh tế tư nhân, vốn đóng vai trò quan trọng trong việc tạo công ăn việc làm và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, việc chuyển đổi này cũng đặt ra những thách thức không nhỏ cho các hộ kinh doanh, đặc biệt là những hộ kinh doanh nhỏ lẻ, chưa có kinh nghiệm trong việc quản lý tài chính và kế toán. Họ cần phải đầu tư thời gian và nguồn lực để tìm hiểu về các quy định mới, thiết lập hệ thống sổ sách kế toán, và có thể cần đến sự tư vấn của các chuyên gia thuế để đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật. Do đó, việc chuẩn bị kỹ lưỡng và chủ động thích ứng với những thay đổi này là vô cùng quan trọng để các hộ kinh doanh có thể tận dụng tối đa lợi ích mà chính sách mới mang lại.

Thuế TNCN 2025: Lũy Tiến Thay Thế Thuế Khoán, Ai Được Lợi?

Trước đây, các hộ kinh doanh thường áp dụng phương pháp thuế khoán, tức là nộp thuế dựa trên doanh thu ước tính mà không cần chứng minh chi phí thực tế. Theo VNPT, một quán ăn có doanh thu 300 triệu/năm có thể phải nộp khoảng 22,5 triệu đồng tiền thuế (bao gồm GTGT và TNCN).

Tuy nhiên, từ 01/01/2026, theo Nghị quyết 198/2025/QH15, phương pháp này sẽ bị bãi bỏ. Thay vào đó, các hộ kinh doanh sẽ nộp thuế TNCN theo biểu thuế lũy tiến từng phần, tương tự như cách tính thuế cho người làm công ăn lương. Điều này có nghĩa là bạn chỉ phải nộp thuế trên phần thu nhập vượt ngưỡng chịu thuế, và thuế suất sẽ tăng dần theo mức thu nhập.

Ai sẽ được hưởng lợi từ sự thay đổi này? Đó là những hộ kinh doanh có doanh thu cao nhưng chi phí cũng lớn. Ví dụ, một cửa hàng thời trang có doanh thu 1 tỷ đồng/năm, nhưng chi phí thuê mặt bằng, nhập hàng, quảng cáo... chiếm tới 70% doanh thu. Với thuế khoán, họ phải nộp thuế trên 1 tỷ đồng. Nhưng với thuế lũy tiến, họ chỉ phải nộp thuế trên 300 triệu đồng lợi nhuận, giúp giảm đáng kể gánh nặng thuế.

Sự thay đổi này đặc biệt có lợi cho các ngành nghề có tỷ suất lợi nhuận thấp, hoặc các hộ kinh doanh đang trong giai đoạn đầu tư, mở rộng, khi chi phí thường cao hơn doanh thu. Ví dụ, một xưởng sản xuất đồ gỗ mới thành lập có thể có doanh thu ban đầu cao, nhưng đồng thời phải đầu tư mạnh vào máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu, và nhân công. Với thuế khoán, họ sẽ phải nộp thuế trên doanh thu, bất kể lợi nhuận thực tế là bao nhiêu. Nhưng với thuế lũy tiến, họ chỉ phải nộp thuế trên phần lợi nhuận còn lại sau khi trừ đi các chi phí, giúp giảm bớt áp lực tài chính và tạo điều kiện để họ tái đầu tư vào sản xuất.

Ngược lại, những hộ kinh doanh có doanh thu thấp hoặc chi phí thấp có thể không được hưởng lợi nhiều từ sự thay đổi này. Ví dụ, một người bán hàng rong có doanh thu hàng ngày không cao, và chi phí cũng không đáng kể, thì việc chuyển sang thuế lũy tiến có thể không mang lại sự khác biệt lớn so với thuế khoán. Tuy nhiên, họ vẫn cần phải tuân thủ các quy định mới về sổ sách kế toán và kê khai thuế, điều này có thể gây ra một số khó khăn ban đầu.

So Sánh Thuế Khoán và Thuế Lũy Tiến:

Để bạn dễ hình dung hơn, hãy xem bảng so sánh sau:

Mức Thuế Suất Lũy Tiến Chi Tiết

Để hiểu rõ hơn về cách tính thuế theo phương pháp lũy tiến từng phần, chúng ta cần nắm rõ các bậc thuế suất và thu nhập chịu thuế tương ứng. Biểu thuế lũy tiến từng phần bao gồm 7 bậc, với thuế suất tăng dần từ 5% đến 35%. Cụ thể như sau:

• Bậc 1: Thu nhập chịu thuế đến 60 triệu đồng, thuế suất 5%
• Bậc 2: Thu nhập chịu thuế trên 60 triệu đồng đến 120 triệu đồng, thuế suất 10%
• Bậc 3: Thu nhập chịu thuế trên 120 triệu đồng đến 216 triệu đồng, thuế suất 15%
• Bậc 4: Thu nhập chịu thuế trên 216 triệu đồng đến 384 triệu đồng, thuế suất 20%
• Bậc 5: Thu nhập chịu thuế trên 384 triệu đồng đến 624 triệu đồng, thuế suất 25%
• Bậc 6: Thu nhập chịu thuế trên 624 triệu đồng đến 960 triệu đồng, thuế suất 30%
• Bậc 7: Thu nhập chịu thuế trên 960 triệu đồng, thuế suất 35%

Ví dụ, nếu một hộ kinh doanh có thu nhập chịu thuế là 300 triệu đồng, thì số thuế phải nộp sẽ được tính như sau:

• 5% của 60 triệu đồng = 3 triệu đồng
• 10% của (120 - 60) triệu đồng = 6 triệu đồng
• 15% của (216 - 120) triệu đồng = 14,4 triệu đồng
• 20% của (300 - 216) triệu đồng = 16,8 triệu đồng

Tổng số thuế phải nộp là: 3 + 6 + 14,4 + 16,8 = 40,8 triệu đồng.

Ảnh Hưởng Của Việc Tăng Ngưỡng Miễn Thuế

Việc tăng ngưỡng doanh thu được miễn thuế từ 100 triệu đồng lên 200 triệu đồng/năm là một tin vui lớn đối với các hộ kinh doanh nhỏ lẻ. Điều này có nghĩa là những hộ kinh doanh có doanh thu dưới 200 triệu đồng/năm sẽ không phải nộp thuế TNCN, giúp họ tiết kiệm được một khoản tiền đáng kể. Đây là một chính sách hỗ trợ thiết thực, giúp các hộ kinh doanh nhỏ lẻ có thêm nguồn vốn để tái đầu tư vào sản xuất, kinh doanh, hoặc cải thiện đời sống.

Ví dụ, một gia đình mở quán nước nhỏ ven đường có doanh thu khoảng 150 triệu đồng/năm. Với quy định cũ, họ phải nộp thuế TNCN trên phần doanh thu vượt quá 100 triệu đồng. Nhưng với quy định mới, họ sẽ được miễn thuế hoàn toàn, giúp họ tiết kiệm được một khoản tiền có thể dùng để mua sắm trang thiết bị mới, hoặc tích lũy cho tương lai.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc miễn thuế chỉ áp dụng đối với thuế TNCN. Các hộ kinh doanh vẫn phải nộp các loại thuế khác như thuế giá trị gia tăng (nếu thuộc đối tượng phải nộp), thuế môn bài (nếu có), và các loại phí khác theo quy định của pháp luật. Do đó, các hộ kinh doanh cần tìm hiểu kỹ các quy định về thuế và phí áp dụng đối với mình để đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật.